II Kronik 32

这虔诚的事以后，亚述王西拿基立来侵入犹大，围困一切坚固城，想要攻破占据。

zhè qián chéng de shì yǐ hòu ， yà shù wáng xī ná jī lì lái qīn rù yóu dà ， wéi kùn yí qiè jiān gù chéng ， xiǎng yào gōng pò zhàn jù 。

Po tych sprawach oraz ich ustanowieniu nadciągnął Sennacheryb, król Asyrii, wkroczył do Judy, rozbił obóz naprzeciwko warownych miast i zamierzał je zdobyć dla siebie.

希西家见西拿基立来，定意要攻打耶路撒冷，

xī xī jiā jiàn xī ná jī lì lái ， dìng yì yào gōng dǎ yē lù sā lěng ，

Gdy Ezechiasz zobaczył, że nadciągnął Sennacheryb i że ma zamiar walczyć przeciw Jerozolimie;

就与首领和勇士商议，塞住城外的泉源；他们就都帮助他。

jiù yǔ shǒu lǐng hé yǒng shì shāng yì ， sāi zhù chéng wài de quán yuán ； tā men jiù dōu bāng zhù tā 。

Naradzał się ze swoimi książętami i wojownikami, aby zatkać źródła wód, które były za miastem, a oni pomogli mu.

于是有许多人聚集，塞了一切泉源，并通流国中的小河，说：「亚述王来，为何让他得着许多水呢？」

yú shì yǒu xǔ duō rén jù jí ， sāi le yí qiè quán yuán ， bìng tōng liú guó zhōng de xiǎo hé ， shuō ：「 yà shù wáng lái ， wèi hé ràng tā dé zhe xǔ duō shuǐ ne ？」

Zebrał się więc wielki lud, który zatkał wszystkie źródła oraz potok płynący przez środek ziemi, mówiąc: Czemu nadciągający królowie Asyrii mieliby znaleźć tak wiele wody?

希西家力图自强，就修筑所有拆毁的城墙，高与城楼相齐；在城外又筑一城，坚固大卫城的米罗，制造了许多军器、盾牌；

xī xī jiā lì tú zì qiáng ， jiù xiū zhù suǒ yǒu chāi huǐ de chéng qiáng ， gāo yǔ chéng lóu xiāng qí ； zài chéng wài yòu zhù yì chéng ， jiān gù dà wèi chéng de mǐ luó ， zhì zào le xǔ duō jūn qì 、 dùn pái ；

Pokrzepił się i odbudował cały zburzony mur, wznosząc go aż do wież, do tego drugi zewnętrzny mur. Umocnił także Millo w mieście Dawida i sporządził wiele włóczni oraz tarcz.

设立军长管理百姓，将他们招聚在城门的宽阔处，用话勉励他们，说：

shè lì jūn zhǎng guǎn lǐ bǎi xìng ， jiāng tā men zhāo jù zài chéng mén de kuān kuò chù ， yòng huà miǎn lì tā men ， shuō ：

Ustanowił też dowódców wojska nad ludem, których zgromadził przy sobie na placu bramy miejskiej, i mówił do nich łagodnie:

「你们当刚强壮胆，不要因亚述王和跟随他的大军恐惧、惊慌；因为与我们同在的，比与他们同在的更大。

「 nǐ men dāng gāng qiáng zhuàng dǎn ， bú yào yīn yà shù wáng hé gēn suí tā de dà jūn kǒng jù 、 jīng huāng ； yīn wèi yǔ wǒ men tóng zài de ， bǐ yǔ tā men tóng zài de gèng dà 。

Umacniajcie się i bądźcie mężni, nie bójcie się ani nie lękajcie widoku króla Asyrii ani widoku całego mnóstwa, które jest z nim. Więcej bowiem jest z nami aniżeli z nim.

与他们同在的是肉臂，与我们同在的是耶和华—我们的 神，他必帮助我们，为我们争战。」百姓就靠犹大王希西家的话，安然无惧了。

yǔ tā men tóng zài de shì ròu bì ， yǔ wǒ men tóng zài de shì yē hé huá — wǒ men de shén ， tā bì bāng zhù wǒ men ， wèi wǒ men zhēng zhàn 。」 bǎi xìng jiù kào yóu dà wáng xī xī jiā de huà ， ān rán wú jù le 。

Z nim jest ramię cielesne, lecz z nami jest PAN, nasz Bóg, aby nam pomóc, ratować nas i prowadzić nasze wojny. Lud więc zaufał słowom Ezechiasza, króla Judy.

此后，亚述王西拿基立和他的全军攻打拉吉，就差遣臣仆到耶路撒冷见犹大王希西家和一切在耶路撒冷的犹大人，说：

cǐ hòu ， yà shù wáng xī ná jī lì hé tā de quán jūn gōng dǎ lā jí ， jiù chāi qiǎn chén pú dào yē lù sā lěng jiàn yóu dà wáng xī xī jiā hé yí qiè zài yē lù sā lěng de yóu dà rén ， shuō ：

Potem Sennacheryb, król Asyrii, podczas gdy zdobywał Lakisz wraz z całym swoim wojskiem, posłał swoje sługi do Jerozolimy, do Ezechiasza, króla Judy, oraz do wszystkich z Judy, którzy byli w Jerozolimie, aby oznajmić:

「亚述王西拿基立如此说：『你们倚靠什么，还在耶路撒冷受困呢？

「 yà shù wáng xī ná jī lì rú cǐ shuō ：『 nǐ men yǐ kào shén me ， hái zài yē lù sā lěng shòu kùn ne ？

Tak mówi Sennacheryb, król Asyrii: W czym pokładacie swoją ufność, że pozostajecie w oblężonej Jerozolimie?

希西家对你们说「耶和华—我们的 神必救我们脱离亚述王的手」，这不是诱惑你们，使你们受饥渴而死吗？

xī xī jiā duì nǐ men shuō 「 yē hé huá — wǒ men de shén bì jiù wǒ men tuō lí yà shù wáng de shǒu 」， zhè bú shì yòu huò nǐ men ， shǐ nǐ men shòu jī kě ér sǐ ma ？

Czy Ezechiasz nie zwodzi was, abyście wydali siebie na śmierć z głodu i pragnienia, mówiąc: PAN, nasz Bóg, wybawi nas z ręki króla Asyrii?

这希西家岂不是废去耶和华的邱坛和祭坛，吩咐犹大与耶路撒冷的人说「你们当在一个坛前敬拜，在其上烧香」吗？

zhè xī xī jiā qǐ bú shì fèi qù yē hé huá de qiū tán hé jì tán ， fēn fù yóu dà yǔ yē lù sā lěng de rén shuō 「 nǐ men dāng zài yí gè tán qián jìng bài ， zài qí shàng shāo xiāng 」 ma ？

Czy to nie ten Ezechiasz zniósł jego wyżyny i ołtarze, po czym rozkazał Judzie i Jerozolimie: Przed jednym tylko ołtarzem będziecie oddawać pokłon i na nim palić kadzidło?

我与我列祖向列邦所行的，你们岂不知道吗？列邦的神何尝能救自己的国脱离我手呢？

wǒ yǔ wǒ liè zǔ xiàng liè bāng suǒ xíng de ， nǐ men qǐ bù zhī dào ma ？ liè bāng de shén hé cháng néng jiù zì jǐ de guó tuō lí wǒ shǒu ne ？

Czy nie wiecie, co ja i moi ojcowie uczyniliśmy wszystkim ludom innych ziem? Czyż bogowie narodów tych ziem mogli w jakiś sposób wyrwać ich ziemie z mojej ręki?

我列祖所灭的国，那些神中谁能救自己的民脱离我手呢？难道你们的神能救你们脱离我手吗？

wǒ liè zǔ suǒ miè de guó ， nà xiē shén zhōng shuí néng jiù zì jǐ de mín tuō lí wǒ shǒu ne ？ nán dào nǐ men de shén néng jiù nǐ men tuō lí wǒ shǒu ma ？

Kto spośród wszystkich bogów tych narodów, które moi ojcowie wytracili, mógł wybawić swój lud z mojej ręki, aby też wasz Bóg mógł wyrwać was z mojej ręki?

所以你们不要叫希西家这样欺哄诱惑你们，也不要信他；因为没有一国一邦的神能救自己的民脱离我手和我列祖的手，何况你们的神更不能救你们脱离我的手。』」

suǒ yǐ nǐ men bú yào jiào xī xī jiā zhè yàng qī hǒng yòu huò nǐ men ， yě bú yào xìn tā ； yīn wèi méi yǒu yì guó yì bāng de shén néng jiù zì jǐ de mín tuō lí wǒ shǒu hé wǒ liè zǔ de shǒu ， hé kuàng nǐ men de shén gèng bù néng jiù nǐ men tuō lí wǒ de shǒu 。』」

Teraz więc nie dajcie się zwodzić Ezechiaszowi i niech was nie łudzi w ten sposób ani mu nie wierzcie, gdyż żaden bóg spośród wszystkich narodów i królestw nie mógł wyrwać swego ludu z mojej ręki i z ręki moich ojców. Tym bardziej wasz Bóg nie wyrwie was z mojej ręki!

西拿基立的臣仆还有别的话毁谤耶和华 神和他仆人希西家。

xī ná jī lì de chén pú hái yǒu bié de huà huǐ bàng yē hé huá shén hé tā pú rén xī xī jiā 。

Jego słudzy jeszcze więcej mówili przeciw PANU Bogu i przeciwko jego słudze Ezechiaszowi.

西拿基立也写信毁谤耶和华—以色列的 神说：「列邦的神既不能救他的民脱离我手，希西家的神也不能救他的民脱离我手了。」

xī ná jī lì yě xiě xìn huǐ bàng yē hé huá — yǐ sè liè de shén shuō ：「 liè bāng de shén jì bù néng jiù tā de mín tuō lí wǒ shǒu ， xī xī jiā de shén yě bù néng jiù tā de mín tuō lí wǒ shǒu le 。」

Napisał też listy, aby znieważać PANA, Boga Izraela, mówiąc przeciwko niemu tymi słowami: Jak bogowie narodów innych ziemi nie wyrwali swego ludu z mojej ręki, tak Bóg Ezechiasza nie wyrwie swego ludu z mojej ręki.

亚述王的臣仆用犹大言语向耶路撒冷城上的民大声呼叫，要惊吓他们，扰乱他们，以便取城。

yà shù wáng de chén pú yòng yóu dà yán yǔ xiàng yē lù sā lěng chéng shàng de mín dà shēng hū jiào ， yào jīng xià tā men ， rǎo luàn tā men ， yǐ biàn qǔ chéng 。

Potem wołali donośnym głosem w języku hebrajskim do ludu Jerozolimy, który był na murze, aby go przestraszyć i przerazić, i tak zdobyć miasto.

他们论耶路撒冷的 神，如同论世上人手所造的神一样。

tā men lùn yē lù sā lěng de shén ， rú tóng lùn shì shàng rén shǒu suǒ zào de shén yí yàng 。

A mówili o Bogu Jerozolimy jak o bogach narodów ziemi, którzy są dziełem rąk ludzkich.

希西家王和亚摩斯的儿子先知以赛亚因此祷告，向天呼求。

xī xī jiā wáng hé yà mó sī de ér zi xiān zhī yǐ sài yà yīn cǐ dǎo gào ， xiàng tiān hū qiú 。

Z tego powodu król Ezechiasz i prorok Izajasz, syn Amosa, modlili się i wołali do nieba.

耶和华就差遣一个使者进入亚述王营中，把所有大能的勇士和官长、将帅尽都灭了。亚述王满面含羞地回到本国，进了他神的庙中，有他亲生的儿子在那里用刀杀了他。

yē hé huá jiù chāi qiǎn yí gè shǐ zhě jìn rù yà shù wáng yíng zhōng ， bǎ suǒ yǒu dà néng de yǒng shì hé guān zhǎng 、 jiàng shuài jìn dōu miè le 。 yà shù wáng mǎn miàn hán xiū dì huí dào běn guó ， jìn le tā shén de miào zhōng ， yǒu tā qīn shēng de ér zi zài nà lǐ yòng dāo shā le tā 。

I PAN posłał Anioła, który wytracił wszystkich dzielnych wojowników, dowódców i naczelników w obozie króla Asyrii. Okryty wstydem, wrócił on do swojej ziemi. A gdy wszedł do domu swojego boga, ci, którzy wyszli z jego bioder, zabili go tam mieczem.

这样，耶和华救希西家和耶路撒冷的居民脱离亚述王西拿基立的手，也脱离一切仇敌的手，又赐他们四境平安。

zhè yàng ， yē hé huá jiù xī xī jiā hé yē lù sā lěng de jū mín tuō lí yà shù wáng xī ná jī lì de shǒu ， yě tuō lí yí qiè chóu dí de shǒu ， yòu cì tā men sì jìng píng ān 。

Tak więc PAN wybawił Ezechiasza i mieszkańców Jerozolimy z rąk Sennacheryba, króla Asyrii, i z rąk wszystkich innych wrogów, i zapewnił im pokój ze wszystkich stron.

有许多人到耶路撒冷，将供物献与耶和华，又将宝物送给犹大王希西家。此后，希西家在列邦人的眼中看为尊大。

yǒu xǔ duō rén dào yē lù sā lěng ， jiāng gòng wù xiàn yǔ yē hé huá ， yòu jiāng bǎo wù sòng gěi yóu dà wáng xī xī jiā 。 cǐ hòu ， xī xī jiā zài liè bāng rén de yǎn zhōng kàn wèi zūn dà 。

Wtedy wielu przynosiło PANU ofiary do Jerozolimy oraz kosztowne dary dla Ezechiasza, króla Judy. A od tego czasu był wielce poważany w oczach wszystkich narodów.

那时希西家病得要死，就祷告耶和华，耶和华应允他，赐他一个兆头。

nà shí xī xī jiā bìng dé yào sǐ ， jiù dǎo gào yē hé huá ， yē hé huá yīng yǔn tā ， cì tā yí gè zhào tou 。

W tych dniach Ezechiasz śmiertelnie zachorował. Modlił się do PANA, a on przemówił do niego i dał mu znak.

希西家却没有照他所蒙的恩报答耶和华；因他心里骄傲，所以忿怒要临到他和犹大并耶路撒冷。

xī xī jiā què méi yǒu zhào tā suǒ méng de ēn bào dá yē hé huá ； yīn tā xīn lǐ jiāo ào ， suǒ yǐ fèn nù yào lín dào tā hé yóu dà bìng yē lù sā lěng 。

Ezechiasz jednak nie odwdzięczył się za dobrodziejstwa, które zostały mu wyświadczone, gdyż jego serce uniosło się pychą. Dlatego powstał gniew przeciw niemu i przeciw Judzie oraz Jerozolimie.

但希西家和耶路撒冷的居民觉得心里骄傲，就一同自卑，以致耶和华的忿怒在希西家的日子没有临到他们。

dàn xī xī jiā hé yē lù sā lěng de jū mín jué de xīn lǐ jiāo ào ， jiù yì tóng zì bēi ， yǐ zhì yē hé huá de fèn nù zài xī xī jiā de rì zi méi yǒu lín dào tā men 。

Ale Ezechiasz ukorzył się za wyniosłość swojego serca – on i mieszkańcy Jerozolimy – i nie spadł na nich gniew PANA za dni Ezechiasza.

希西家大有尊荣资财，建造府库，收藏金银、宝石、香料、盾牌，和各样的宝器，

xī xī jiā dà yǒu zūn róng zī cái ， jiàn zào fǔ kù ， shōu cáng jīn yín 、 bǎo shí 、 xiāng liào 、 dùn pái ， hé gè yàng de bǎo qì ，

Ezechiasz posiadał bardzo dużo bogactwa i wielką sławę. Uczynił sobie skarbce na srebro i złoto, drogie kamienie, wonności, tarcze oraz wszelkie kosztowne przedmioty.

又建造仓房，收藏五谷、新酒，和油，又为各类牲畜盖棚立圈；

yòu jiàn zào cāng fáng ， shōu cáng wǔ gǔ 、 xīn jiǔ ， hé yóu ， yòu wèi gè lèi shēng chù gài péng lì quān ；

Miał też spichlerze na zbiory zboża, wina i oliwy, obory dla wszelkiego gatunku bydła i zagrody dla trzód.

并且建立城邑，还有许多的羊群牛群，因为 神赐他极多的财产。

bìng qiě jiàn lì chéng yì ， hái yǒu xǔ duō de yáng qún niú qún ， yīn wèi shén cì tā jí duō de cái chǎn 。

Pobudował sobie miasta i miał liczne stada owiec i wołów, gdyż Bóg dał mu wielki majątek.

这希西家也塞住基训的上源，引水直下，流在大卫城的西边。希西家所行的事尽都亨通。

zhè xī xī jiā yě sāi zhù jī xùn de shàng yuán ， yǐn shuǐ zhí xià ， liú zài dà wèi chéng de xī biān 。 xī xī jiā suǒ xíng de shì jìn dōu hēng tōng 。

To właśnie Ezechiasz zatkał źródło wód w górnym Gichonie i przeprowadził je dołem po zachodniej stronie miasta Dawida. I powodziło się Ezechiaszowi we wszystkich jego działaniach.

惟有一件事，就是巴比伦王差遣使者来见希西家，访问国中所现的奇事；这件事 神离开他，要试验他，好知道他心内如何。

wéi yǒu yí jiàn shì ， jiù shì bā bǐ lún wáng chāi qiǎn shǐ zhě lái jiàn xī xī jiā ， fǎng wèn guó zhōng suǒ xiàn de qí shì ； zhè jiàn shì shén lí kāi tā ， yào shì yàn tā ， hǎo zhī dào tā xīn nèi rú hé 。

Jednak z powodu posłów książąt Babilonu wysłanych do niego, aby dowiedzieć się o znaku, który się wydarzył w ziemi, opuścił go Bóg, aby wystawić go na próbę i poznać wszystko, co było w jego sercu.

希西家其余的事和他的善行都写在亚摩斯的儿子先知以赛亚的默示书上和犹大、以色列的诸王记上。

xī xī jiā qí yú de shì hé tā de shàn xíng dōu xiě zài yà mó sī de ér zǐ xiān zhī yǐ sài yà de mò shì shū shàng hé yóu dà 、 yǐ sè liè de zhū wáng jì shàng 。

Ale pozostałe dzieje Ezechiasza i jego życzliwość są zapisane w widzeniu proroka Izajasza, syna Amosa, i w księdze królów Judy i Izraela.

希西家与他列祖同睡，葬在大卫子孙的高陵上。他死的时候，犹大人和耶路撒冷的居民都尊敬他。他儿子玛拿西接续他作王。

xī xī jiā yǔ tā liè zǔ tóng shuì ， zàng zài dà wèi zǐ sūn de gāo líng shàng 。 tā sǐ de shí hòu ， yóu dà rén hé yē lù sā lěng de jū mín dōu zūn jìng tā 。 tā ér zi mǎ ná xī jiē xù tā zuò wáng 。

I Ezechiasz zasnął ze swoimi ojcami, i został pogrzebany w najlepszych grobach synów Dawida. A po śmierci cała Juda oraz mieszkańcy Jerozolimy złożyli mu hołd. I jego syn Manasses królował w jego miejsce.