Kumbukumbu La Torati 19

「耶和华—你 神将列国之民剪除的时候，耶和华—你 神也将他们的地赐给你，你接着住他们的城邑并他们的房屋，

「 yē hé huá — nǐ shén jiāng liè guó zhī mín jiǎn chú de shí hòu ， yē hé huá — nǐ shén yě jiāng tā men de dì cì gěi nǐ ， nǐ jiē zhe zhù tā men de chéng yì bìng tā men de fáng wū ，

Wakati Bwana Mungu wenu atakapokuwa amewaangamiza mataifa ambayo nchi yao anawapa ninyi, wakati mtakapokuwa mmewafukuza na kuishi katika miji yao na nyumba zao,

就要在耶和华—你 神所赐你为业的地上分定三座城。

jiù yào zài yē hé huá — nǐ shén suǒ cì nǐ wèi yè de dì shàng fēn dìng sān zuò chéng 。

ndipo mtenge miji mitatu iliyopo katikati ya nchi kwa ajili yenu, katika nchi ambayo Bwana Mungu wenu anawapa kuimiliki.

要将耶和华—你 神使你承受为业的地分为三段；又要预备道路，使误杀人的，都可以逃到那里去。

yào jiāng yē hé huá — nǐ shén shǐ nǐ chéng shòu wèi yè de dì fēn wéi sān duàn ； yòu yào yù bèi dào lù ， shǐ wù shā rén de ， dōu kě yǐ táo dào nà lǐ qù 。

Jengeni barabara katika miji hiyo na kuigawa mara tatu, nchi anayowapa Bwana Mungu wenu kama urithi, ili kwamba yeyote amuuaye mtu aweze kukimbilia humo.

「误杀人的逃到那里可以存活，定例乃是这样：凡素无仇恨，无心杀了人的，

「 wù shā rén de táo dào nà lǐ kě yǐ cún huó ， dìng lì nǎi shì zhè yàng ： fán sù wú chóu hèn ， wú xīn shā le rén de ，

Hii ndiyo kanuni kuhusu mtu amuuaye mwingine na kukimbilia humo kuokoa maisha yake, yaani, yeye amuuaye jirani yake bila kukusudia, wala hakumchukia kabla ya hapo.

就如人与邻舍同入树林砍伐树木，手拿斧子一砍，本想砍下树木，不料，斧头脱了把，飞落在邻舍身上，以致于死，这人逃到那些城的一座城，就可以存活，

jiù rú rén yǔ lín shè tóng rù shù lín kǎn fá shù mù ， shǒu ná fǔ zǐ yì kǎn ， běn xiǎng kǎn xià shù mù ， bú liào ， fǔ tóu tuō le bǎ ， fēi luò zài lín shě shēn shàng ， yǐ zhì yú sǐ ， zhè rén táo dào nà xiē chéng de yí zuò chéng ， jiù kě yǐ cún huó ，

Kwa mfano, mtu aweza kwenda msituni na jirani yake kukata miti, naye anapozungusha shoka kuangusha mti, shoka linaweza kuchomoka kutoka kwenye mpini na kumpiga jirani yake na kumuua. Yule mtu anaweza kukimbilia katika mmojawapo ya miji hii na kuokoa maisha yake.

免得报血仇的，心中火热追赶他，因路远就追上，将他杀死；其实他不该死，因为他与被杀的素无仇恨。

miǎn de bào xuè chóu de ， xīn zhōng huǒ rè zhuī gǎn tā ， yīn lù yuǎn jiù zhuī shàng ， jiāng tā shā sǐ ； qí shí tā bù gāi sǐ ， yīn wèi tā yǔ bèi shā de sù wú chóu hèn 。

Kama sivyo, mlipiza kisasi cha damu anaweza kumfuatilia kwa hasira kali, naye akamkamata na kumuua kama umbali ni mrefu sana hata ingawa hastahili kifo, kwa sababu amemuua jirani yake bila kukusudia.

所以我吩咐你说，要分定三座城。

suǒ yǐ wǒ fēn fù nǐ shuō ， yào fēn dìng sān zuò chéng 。

Hii ndiyo sababu nimewaagiza ninyi kutenga miji mitatu ya makimbilio kwa ajili yenu.

耶和华—你 神若照他向你列祖所起的誓扩张你的境界，将所应许赐你列祖的地全然给你，

yē hé huá — nǐ shén ruò zhào tā xiàng nǐ liè zǔ suǒ qǐ de shì kuò zhāng nǐ de jìng jiè ， jiāng suǒ yīng xǔ cì nǐ liè zǔ de dì quán rán gěi nǐ ，

Kama Bwana Mungu wenu akipanua nchi yenu, kama alivyoahidi kwa kiapo kwa baba zenu na kuwapa nchi yote aliyowaahidi,

你若谨守遵行我今日所吩咐的这一切诫命，爱耶和华—你的 神，常常遵行他的道，就要在这三座城之外，再添三座城，

nǐ ruò jǐn shǒu zūn xíng wǒ jīn rì suǒ fēn fù de zhè yí qiè jiè mìng ， ài yē hé huá — nǐ de shén ， cháng cháng zūn xíng tā de dào ， jiù yào zài zhè sān zuò chéng zhī wài ， zài tiān sān zuò chéng ，

kwa sababu mmefuata kwa uangalifu sheria zote ninazowaamuru leo, kumpenda Bwana Mungu wenu na kuenenda siku zote katika njia zake, ndipo mtenge miji mingine, mitatu zaidi.

免得无辜之人的血流在耶和华—你 神所赐你为业的地上，流血的罪就归于你。

miǎn de wú gū zhī rén de xuè liú zài yē hé huá — nǐ shén suǒ cì nǐ wèi yè de dì shàng ， liú xuè de zuì jiù guī yú nǐ 。

Fanyeni hivi ili damu isiyo na hatia isimwagwe katika nchi yenu, ambayo Bwana Mungu wenu anawapa kama urithi wenu, ili kwamba msije mkawa na hatia ya kumwaga damu.

「若有人恨他的邻舍，埋伏着起来击杀他，以致于死，便逃到这些城的一座城，

「 ruò yǒu rén hèn tā de lín shè ， mái fú zhe qǐ lái jī shā tā ， yǐ zhì yú sǐ ， biàn táo dào zhè xiē chéng de yí zuò chéng ，

Lakini kama mtu anamchukia ndugu yake, akamvizia, akamshambulia na kumuua, kisha akakimbilia katika mmojawapo ya miji hii,

本城的长老就要打发人去，从那里带出他来，交在报血仇的手中，将他治死。

běn chéng de zhǎng lǎo jiù yào dǎ fā rén qù ， cóng nà lǐ dài chū tā lái ， jiāo zài bào xuè chóu de shǒu zhōng ， jiāng tā zhì sǐ 。

wazee wa mji wake watatuma ujumbe kwake, kumleta kutoka mji ule na kumkabidhi mlipiza kisasi cha damu kumuua.

你眼不可顾惜他，却要从以色列中除掉流无辜血的罪，使你可以得福。」

nǐ yǎn bù kě gù xī tā ， què yào cóng yǐ sè liè zhōng chú diào liú wú gū xuè de zuì ， shǐ nǐ kě yǐ dé fú 。」

Msimwonee huruma. Lazima mwondoe katika Israeli hatia ya umwagaji damu isiyo na hatia ili kwamba mpate kufanikiwa.

「在耶和华—你 神所赐你承受为业之地，不可挪移你邻舍的地界，那是先人所定的。」

「 zài yē hé huá — nǐ shén suǒ cì nǐ chéng shòu wèi yè zhī dì ， bù kě nuó yí nǐ lín shè de dì jiè ， nà shì xiān rén suǒ dìng de 。」

Usisogeze jiwe la mpaka wa jirani yako ambao uliwekwa na wale waliokutangulia katika urithi upokeao katika nchi Bwana Mungu wako anayowapa kuimiliki.

「人无论犯什么罪，作什么恶，不可凭一个人的口作见证，总要凭两三个人的口作见证才可定案。

「 rén wú lùn fàn shén me zuì ， zuò shén me è ， bù kě píng yí gè rén de kǒu zuò jiàn zhèng ， zǒng yào píng liǎng sān gè rén de kǒu zuò jiàn zhèng cái kě dìng àn 。

Shahidi mmoja hatoshi kumtia hatiani mtu kwa uhalifu au kosa lolote ambalo anaweza kuwa amelitenda. Lazima shauri lolote lithibitishwe kwa ushuhuda wa mashahidi wawili au watatu.

若有凶恶的见证人起来，见证某人作恶，

ruò yǒu xiōng è de jiàn zhèng rén qǐ lái ， jiàn zhèng mǒu rén zuò è ，

Kama shahidi mwenye nia ya kumdhuru mwingine akisimama kumshtaki mtu kwa uhalifu,

这两个争讼的人就要站在耶和华面前，和当时的祭司，并审判官面前，

zhè liǎng gè zhēng sòng de rén jiù yào zhàn zài yē hé huá miàn qián ， hé dāng shí de jì sī ， bìng shěn pàn guān miàn qián ，

watu wawili wanaohusika katika mabishano lazima wasimame mbele za Bwana na mbele ya makuhani na waamuzi ambao wako kazini wakati huo.

审判官要细细地查究，若见证人果然是作假见证的，以假见证陷害弟兄，

shěn pàn guān yào xì xì dì chá jiū ， ruò jiàn zhèng rén guǒ rán shì zuò jiǎ jiàn zhèng de ， yǐ jiǎ jiàn zhèng xiàn hài dì xiong ，

Waamuzi lazima wafanye uchunguzi kwa makini na shahidi akionekana kuwa ni mwongo, akitoa ushuhuda wa uongo dhidi ya ndugu yake,

你们就要待他如同他想要待的弟兄。这样，就把那恶从你们中间除掉。

nǐ men jiù yào dài tā rú tóng tā xiǎng yào dài de dì xiong 。 zhè yàng ， jiù bǎ nà è cóng nǐ men zhōng jiān chú diào 。

basi mtende kama alivyotaka kumtendea ndugu yake. Ni lazima mwondoe uovu miongoni mwenu.

别人听见都要害怕，就不敢在你们中间再行这样的恶了。

bié rén tīng jiàn dōu yào hài pà ， jiù bù gǎn zài nǐ men zhōng jiān zài xíng zhè yàng de è le 。

Watu watakaosalia watasikia hili na kuogopa, uovu kama huo kamwe hautatendeka tena miongoni mwenu.

你眼不可顾惜，要以命偿命，以眼还眼，以牙还牙，以手还手，以脚还脚。」

nǐ yǎn bù kě gù xī ， yào yǐ mìng cháng mìng ， yǐ yǎn huán yǎn ， yǐ yá huán yá ， yǐ shǒu huán shǒu ， yǐ jiǎo hái jiǎo 。」

Msionyeshe huruma, uhai kwa uhai, jicho kwa jicho, jino kwa jino, mkono kwa mkono, mguu kwa mguu.