Luka 16

耶稣又对门徒说：「有一个财主的管家，别人向他主人告他浪费主人的财物。

yē sū yòu duì mén tú shuō ：「 yǒu yí gè cái zhǔ de guǎn jiā ， bié rén xiàng tā zhǔ rén gào tā làng fèi zhǔ rén de cái wù 。

Yesu akawaambia wanafunzi wake, “Palikuwa na tajiri mmoja na msimamizi wake. Ilisemekana kwamba huyo msimamizi alikuwa anatumia vibaya mali ya tajiri yake.

主人叫他来，对他说：『我听见你这事怎么样呢？把你所经管的交代明白，因你不能再作我的管家。』

zhǔ rén jiào tā lái ， duì tā shuō ：『 wǒ tīng jiàn nǐ zhè shì zěn me yàng ne ？ bǎ nǐ suǒ jīng guǎn de jiāo dài míng bái ， yīn nǐ bù néng zài zuò wǒ de guǎn jiā 。』

Hivyo huyo tajiri akamwita na kumuuliza, ‘Ni mambo gani haya ninayoyasikia kukuhusu? Toa taarifa ya usimamizi wako, kwa sababu huwezi kuendelea kuwa msimamizi.’

那管家心里说：『主人辞我，不用我再作管家，我将来做什么？锄地呢？无力；讨饭呢？怕羞。

nà guǎn jiā xīn lǐ shuō ：『 zhǔ rén cí wǒ ， bú yòng wǒ zài zuò guǎn jiā ， wǒ jiāng lái zuò shén me ？ chú dì ne ？ wú lì ； tǎo fàn ne ？ pà xiū 。

“Yule msimamizi akawaza moyoni mwake, ‘Nitafanya nini sasa? Bwana wangu ananiondoa katika kazi yangu. Sina nguvu za kulima, nami ninaona aibu kuombaomba.

我知道怎么行，好叫人在我不作管家之后，接我到他们家里去。』

wǒ zhī dào zěn me xíng ， hǎo jiào rén zài wǒ bú zuò guǎn jiā zhī hòu ， jiē wǒ dào tā men jiā lǐ qù 。』

Najua nitakalofanya ili nikiachishwa kazi yangu hapa, watu wanikaribishe nyumbani kwao.’

于是把欠他主人债的，一个一个地叫了来，问头一个说：『你欠我主人多少？』

yú shì bǎ qiàn tā zhǔ rén zhài de ， yí gè yi gè dì jiào le lái ， wèn tóu yí gè shuō ：『 nǐ qiàn wǒ zhǔ rén duō shǎo ？』

“Kwa hiyo akawaita wadeni wote wa bwana wake, mmoja mmoja. Akamuuliza wa kwanza, ‘Deni lako kwa bwana wangu ni kiasi gani?’

他说：『一百篓 油。』管家说：『拿你的帐，快坐下，写五十。』

tā shuō ：『 yì bǎi lǒu yóu 。』 guǎn jiā shuō ：『 ná nǐ de zhàng ， kuài zuò xià ， xiě wǔ shí 。』

“Akajibu, ‘Galoni 800 za mafuta ya mizeituni.’ “Msimamizi akamwambia, ‘Chukua hati ya deni lako, ibadilishe upesi, uandike galoni 400.’

又问一个说：『你欠多少？』他说：『一百石麦子。』管家说：『拿你的帐，写八十。』

yòu wèn yí gè shuō ：『 nǐ qiàn duō shǎo ？』 tā shuō ：『 yì bǎi shí mài zi 。』 guǎn jiā shuō ：『 ná nǐ de zhàng ， xiě bā shí 。』

“Kisha akamuuliza wa pili, ‘Wewe deni lako ni kiasi gani?’ “Akajibu, ‘Vipimo 1,000 vya ngano.’ “Yule msimamizi akamwambia, ‘Chukua hati yako, andika vipimo 800!’

主人就夸奖这不义的管家做事聪明；因为今世之子，在世事之上，较比光明之子更加聪明。

zhǔ rén jiù kuā jiǎng zhè bú yì de guǎn jiā zuò shì cōng míng ； yīn wèi jīn shì zhī zǐ ， zài shì shì zhī shàng ， jiào bǐ guāng míng zhī zǐ gèng jiā cōng ming 。

“Yule bwana akamsifu yule msimamizi dhalimu kwa jinsi alivyotumia ujanja. Kwa maana watu wa dunia hii wana ujanja zaidi wanapojishughulisha na mambo ya dunia kuliko watu wa nuru.

我又告诉你们，要借着那不义的钱财结交朋友，到了钱财无用的时候，他们可以接你们到永存的帐幕里去。

wǒ yòu gào sù nǐ men ， yào jiè zhe nà bú yì de qián cái jié jiāo péng yǒu ， dào le qián cái wú yòng de shí hòu ， tā men kě yǐ jiē nǐ men dào yǒng cún de zhàng mù lǐ qù 。

Nawaambia, tumieni mali ya kidunia kujipatia marafiki, ili itakapokwisha, mkaribishwe katika makao ya milele.

人在最小的事上忠心，在大事上也忠心；在最小的事上不义，在大事上也不义。

rén zài zuì xiǎo de shì shàng zhōng xīn ， zài dà shì shàng yě zhōng xīn ； zài zuì xiǎo de shì shàng bú yì ， zài dà shì shàng yě bú yì 。

“Yeyote aliye mwaminifu katika mambo madogo, pia ni mwaminifu hata katika mambo makubwa, naye mtu ambaye si mwaminifu katika mambo madogo pia si mwaminifu katika mambo makubwa.

倘若你们在不义的钱财上不忠心，谁还把那真实的钱财托付你们呢？

tǎng ruò nǐ men zài bú yì de qián cái shàng bù zhōng xīn ， shuí hái bǎ nà zhēn shí de qián cái tuō fù nǐ men ne ？

Ikiwa hamkuwa waaminifu katika mali ya kidunia, ni nani atakayewaaminia mali ya kweli?

倘若你们在别人的东西上不忠心，谁还把你们自己的东西给你们呢？

tǎng ruò nǐ men zài bié rén de dōng xī shàng bù zhōng xīn ， shuí hái bǎ nǐ men zì jǐ de dōng xī gěi nǐ men ne ？

Nanyi kama hamkuwa waaminifu na mali ya mtu mwingine, ni nani atakayewapa iliyo yenu wenyewe?

一个仆人不能事奉两个主；不是恶这个爱那个，就是重这个轻那个。你们不能又事奉 神，又事奉玛门。」

yí gè pú rén bù néng shì fèng liǎng gè zhǔ ； bú shì è zhè ge ài nà ge ， jiù shì zhòng zhè ge qīng nà ge 。 nǐ men bù néng yòu shì fèng shén ， yòu shì fèng mǎ mén 。」

“Hakuna mtumishi awezaye kuwatumikia mabwana wawili. Kwa kuwa atamchukia huyu na kumpenda yule mwingine, au atashikamana sana na huyu na kumdharau yule mwingine. Hamwezi kumtumikia Mungu pamoja na Mali.”

法利赛人是贪爱钱财的；他们听见这一切话，就嗤笑耶稣。

fǎ lì sài rén shì tān ài qián cái de ； tā men tīng jiàn zhè yí qiè huà ， jiù chī xiào yē sū 。

Mafarisayo, waliokuwa wapenda fedha, waliyasikia hayo yote na wakamcheka kwa dharau.

耶稣对他们说：「你们是在人面前自称为义的，你们的心， 神却知道；因为人所尊贵的，是 神看为可憎恶的。

yē sū duì tā men shuō ：「 nǐ men shì zài rén miàn qián zì chēng wéi yì de ， nǐ men de xīn ， shén què zhī dào ； yīn wèi rén suǒ zūn guì de ， shì shén kàn wèi kě zēng wù de 。

Yesu akawaambia, “Ninyi mnajionyesha kuwa wenye haki mbele za wanadamu, lakini Mungu anaijua mioyo yenu. Kwa maana vile vitu ambavyo wanadamu wanavithamini sana, kwa Mungu ni machukizo.

律法和先知到约翰为止，从此 神国的福音传开了，人人努力要进去。

lǜ fǎ hé xiān zhī dào yuē hàn wéi zhǐ ， cóng cǐ shén guó de fú yīn chuán kāi le ， rén rén nǔ lì yào jìn qù 。

“Sheria na Manabii vilihubiriwa mpaka kuja kwa Yohana Mbatizaji. Tangu wakati huo habari njema za Ufalme wa Mungu zinahubiriwa, na kila mmoja hujiingiza kwa nguvu.

天地废去较比律法的一点一画落空还容易。

tiān dì fèi qù jiào bǐ lǜ fǎ de yì diǎn yí huà luò kōng hái róng yì 。

Lakini ni rahisi zaidi mbingu na dunia kupita kuliko hata herufi moja kuondoka katika Sheria.

凡休妻另娶的就是犯奸淫；娶被休之妻的也是犯奸淫。」

fán xiū qī lìng qǔ de jiù shì fàn jiān yín ； qǔ bèi xiū zhī qī de yě shì fàn jiān yín 。」

“Mtu yeyote amwachaye mkewe na kumwoa mwanamke mwingine anazini, naye mwanaume amwoaye mwanamke aliyetalikiwa anazini.

「有一个财主穿着紫色袍和细麻布衣服，天天奢华宴乐。

「 yǒu yí gè cái zhǔ chuān zhe zǐ sè páo hé xì má bù yī fu ， tiān tiān shē huá yàn lè 。

“Palikuwa na mtu mmoja tajiri aliyevaa nguo za rangi ya zambarau na kitani safi, ambaye aliishi kwa anasa kila siku.

又有一个讨饭的，名叫拉撒路，浑身生疮，被人放在财主门口，

yòu yǒu yí gè tǎo fàn de ， míng jiào lā sā lù ， hún shēn shēng chuāng ， bèi rén fàng zài cái zhǔ mén kǒu ，

Hapo penye mlango wake aliishi maskini mmoja, jina lake Lazaro, mwenye vidonda mwili mzima.

要得财主桌子上掉下来的零碎充饥，并且狗来舔他的疮。

yào dé cái zhǔ zhuō zi shàng diào xià lái de líng suì chōng jī ， bìng qiě gǒu lái tiǎn tā de chuāng 。

Huyo Lazaro alitamani kujishibisha kwa makombo yaliyoanguka kutoka mezani kwa yule tajiri. Hata mbwa walikuwa wakija na kuramba vidonda vyake.

后来那讨饭的死了，被天使带去放在亚伯拉罕的怀里。财主也死了，并且埋葬了。

hòu lái nà tǎo fàn de sǐ le ， bèi tiān shǐ dài qù fàng zài yà bó lā hǎn de huái lǐ 。 cái zhǔ yě sǐ le ， bìng qiě mái zàng le 。

“Wakati ukafika yule maskini akafa, nao malaika wakamchukua akae pamoja na Abrahamu. Yule tajiri naye akafa na akazikwa.

他在阴间受痛苦，举目远远地望见亚伯拉罕，又望见拉撒路在他怀里，

tā zài yīn jiān shòu tòng kǔ ， jǔ mù yuǎn yuǎn dì wàng jiàn yà bó lā hǎn ， yòu wàng jiàn lā sā lù zài tā huái lǐ ，

Kule kuzimu alipokuwa akiteseka, alitazama juu, akamwona Abrahamu kwa mbali, naye Lazaro alikuwa karibu yake.

就喊着说：『我祖亚伯拉罕哪，可怜我吧！打发拉撒路来，用指头尖蘸点水，凉凉我的舌头；因为我在这火焰里，极其痛苦。』

jiù hǎn zhe shuō ：『 wǒ zǔ yà bó lā hǎn nǎ ， kě lián wǒ ba ！ dǎ fā lā sā lù lái ， yòng zhǐ tou jiān zhàn diǎn shuǐ ， liáng liáng wǒ de shé tou ； yīn wèi wǒ zài zhè huǒ yàn lǐ ， jí qí tòng kǔ 。』

Hivyo yule tajiri akamwita, ‘Baba Abrahamu, nihurumie na umtume Lazaro achovye ncha ya kidole chake ndani ya maji aupoze ulimi wangu, kwa sababu nina maumivu makuu kwenye moto huu.’

亚伯拉罕说：『儿啊，你该回想你生前享过福，拉撒路也受过苦；如今他在这里得安慰，你倒受痛苦。

yà bó lā hǎn shuō ：『 ér a ， nǐ gāi huí xiǎng nǐ shēng qián xiǎng guò fú ， lā sā lù yě shòu guò kǔ ； rú jīn tā zài zhè lǐ dé ān wèi ， nǐ dǎo shòu tòng kǔ 。

“Lakini Abrahamu akamjibu, ‘Mwanangu, kumbuka kwamba wakati wa uhai wako ulipata mambo mazuri, lakini Lazaro alipata mambo mabaya. Lakini sasa anafarijiwa hapa na wewe uko katika maumivu makuu.

不但这样，并且在你我之间，有深渊限定，以致人要从这边过到你们那边是不能的；要从那边过到我们这边也是不能的。』

bú dàn zhè yàng ， bìng qiě zài nǐ wǒ zhī jiān ， yǒu shēn yuān xiàn dìng ， yǐ zhì rén yào cóng zhè biān guò dào nǐ men nà biān shì bù néng de ； yào cóng nà biān guò dào wǒ men zhè biān yě shì bù néng de 。』

Zaidi ya hayo, kati yetu na ninyi huko kumewekwa shimo kubwa, ili wale wanaotaka kutoka huku kuja huko wasiweze, wala mtu yeyote asiweze kuvuka kutoka huko kuja kwetu.’

财主说：『我祖啊！既是这样，求你打发拉撒路到我父家去；

cái zhǔ shuō ：『 wǒ zǔ a ！ jì shì zhè yàng ， qiú nǐ dǎ fā lā sā lù dào wǒ fù jiā qù ；

“Akasema, ‘Basi, nakuomba, umtume Lazaro aende nyumbani kwa baba yangu,

因为我还有五个弟兄，他可以对他们作见证，免得他们也来到这痛苦的地方。』

yīn wèi wǒ hái yǒu wǔ gè dì xiong ， tā kě yǐ duì tā men zuò jiàn zhèng ， miǎn de tā men yě lái dào zhè tòng kǔ de dì fāng 。』

maana ninao ndugu watano. Awaonye, ili wasije nao wakafika mahali hapa pa mateso.’

亚伯拉罕说：『他们有摩西和先知的话可以听从。』

yà bó lā hǎn shuō ：『 tā men yǒu mó xī hé xiān zhī de huà kě yǐ tīng cóng 。』

“Abrahamu akamjibu, ‘Ndugu zako wana Maandiko ya Mose na Manabii, wawasikilize hao.’

他说：『我祖亚伯拉罕哪，不是的，若有一个从死里复活的，到他们那里去的，他们必要悔改。』

tā shuō ：『 wǒ zǔ yà bó lā hǎn nǎ ， bú shì de ， ruò yǒu yí gè cóng sǐ lǐ fù huó de ， dào tā men nà lǐ qù de ， tā men bì yào huǐ gǎi 。』

“Yule tajiri akasema, ‘Hapana, baba Abrahamu, lakini mtu kutoka kwa wafu akiwaendea, watatubu.’

亚伯拉罕说：『若不听从摩西和先知的话，就是有一个从死里复活的，他们也是不听劝。』」

yà bó lā hǎn shuō ：『 ruò bù tīng cóng mó xī hé xiān zhī de huà ， jiù shì yǒu yí gè cóng sǐ lǐ fù huó de ， tā men yě shì bù tīng quàn 。』」

“Abrahamu akamwambia, ‘Kama wasipowasikiliza Mose na Manabii, hawataweza kushawishika hata kama mtu akifufuka kutoka kwa wafu.’ ”