Marka 12

耶稣就用比喻对他们说：「有人栽了一个葡萄园，周围圈上篱笆，挖了一个压酒池，盖了一座楼，租给园户，就往外国去了。

yē sū jiù yòng bǐ yù duì tā men shuō ：「 yǒu rén zāi le yí gè pú táo yuán ， zhōu wéi quān shàng lí bā ， wā le yí gè yā jiǔ chí ， gài le yí zuò lóu ， zū gěi yuán hù ， jiù wǎng wài guó qù le 。

Wtedy zaczął do nich mówić w przypowieściach: Pewien człowiek założył winnicę, ogrodził ją płotem, wykopał prasę, zbudował wieżę i wydzierżawił ją rolnikom, i wyjechał.

到了时候，打发一个仆人到园户那里，要从园户收葡萄园的果子。

dào le shí hòu ， dǎ fā yí gè pú rén dào yuán hù nà lǐ ， yào cóng yuán hù shōu pú táo yuán de guǒ zǐ 。

A gdy nadszedł czas, posłał do rolników sługę, aby odebrał od nich plony winnicy.

园户拿住他，打了他，叫他空手回去。

yuán hù ná zhù tā ， dǎ le tā ， jiào tā kōng shǒu huí qù 。

Lecz oni schwytali go, pobili i odesłali z niczym.

再打发一个仆人到他们那里。他们打伤他的头，并且凌辱他。

zài dǎ fā yí gè pú rén dào tā men nà lǐ 。 tā men dǎ shāng tā de tóu ， bìng qiě líng rǔ tā 。

I znowu posłał do nich innego sługę, którego ukamienowali, zranili w głowę i odesłali znieważonego.

又打发一个仆人去，他们就杀了他。后又打发好些仆人去，有被他们打的，有被他们杀的。

yòu dǎ fā yí gè pú rén qù ， tā men jiù shā le tā 。 hòu yòu dǎ fā hǎo xiē pú rén qù ， yǒu bèi tā men dǎ de ， yǒu bèi tā men shā de 。

Ponownie posłał innego sługę, lecz i tego zabili. I wielu innych, z których jednych pobili, a innych pozabijali.

园主还有一位是他的爱子，末后又打发他去，意思说：『他们必尊敬我的儿子。』

yuán zhǔ hái yǒu yí wèi shì tā de ài zǐ ， mò hòu yòu dǎ fā tā qù ， yì sī shuō ：『 tā men bì zūn jìng wǒ de ér zi 。』

A mając jeszcze jednego, swego umiłowanego syna, posłał do nich na koniec i jego, mówiąc: Uszanują mego syna.

不料，那些园户彼此说：『这是承受产业的。来吧，我们杀他，产业就归我们了！』

bú liào ， nà xiē yuán hù bǐ cǐ shuō ：『 zhè shì chéng shòu chǎn yè de 。 lái ba ， wǒ men shā tā ， chǎn yè jiù guī wǒ men le ！』

Ale rolnicy mówili między sobą: To jest dziedzic. Chodźmy, zabijmy go, a dziedzictwo będzie nasze.

于是拿住他，杀了他，把他丢在园外。

yú shì ná zhù tā ， shā le tā ， bǎ tā diū zài yuán wài 。

I schwytawszy go, zabili i wyrzucili z winnicy.

这样，葡萄园的主人要怎么办呢？他要来除灭那些园户，将葡萄园转给别人。

zhè yàng ， pú táo yuán de zhǔ rén yào zěn me bàn ne ？ tā yào lái chú miè nà xiē yuán hù ， jiāng pú táo yuán zhuǎn gěi bié rén 。

Cóż więc zrobi pan winnicy? Przyjdzie i wytraci tych rolników, a winnicę odda innym.

经上写着说： 匠人所弃的石头 已作了房角的头块石头。

jīng shàng xiě zhe shuō ： jiàng rén suǒ qì de shí tou yǐ zuò le fáng jiǎo de tóu kuài shí tou 。

Czy nie czytaliście tych słów Pisma: Kamień, który odrzucili budujący, stał się kamieniem węgielnym;

这是主所做的， 在我们眼中看为希奇。 这经你们没有念过吗？」

zhè shì zhǔ suǒ zuò de ， zài wǒ men yǎn zhōng kàn wèi xī qí 。 zhè jīng nǐ men méi yǒu niàn guò ma ？」

Pan to sprawił i jest to cudowne w naszych oczach?

他们看出这比喻是指着他们说的，就想要捉拿他，只是惧怕百姓，于是离开他走了。

tā men kàn chū zhè bǐ yù shì zhǐ zhe tā men shuō de ， jiù xiǎng yào zhuō ná tā ， zhǐ shì jù pà bǎi xìng ， yú shì lí kāi tā zǒu le 。

Starali się więc go schwytać, ale bali się ludu. Wiedzieli bowiem, że przeciwko nim powiedział tę przypowieść. Zostawili go więc i odeszli.

后来，他们打发几个法利赛人和几个希律党的人到耶稣那里，要就着他的话陷害他。

hòu lái ， tā men dǎ fā jǐ gè fǎ lì sài rén hé jǐ gè xī lǜ dǎng de rén dào yē sū nà lǐ ， yào jiù zhe tā de huà xiàn hài tā 。

Potem posłali do niego niektórych z faryzeuszy i herodianów, aby go pochwycili w mowie.

他们来了，就对他说：「夫子，我们知道你是诚实的，什么人你都不徇情面；因为你不看人的外貌，乃是诚诚实实传 神的道。纳税给凯撒可以不可以？

tā men lái le ， jiù duì tā shuō ：「 fū zǐ ， wǒ men zhī dào nǐ shì chéng shí de ， shén me rén nǐ dōu bú xùn qíng miàn ； yīn wèi nǐ bú kàn rén de wài mào ， nǎi shì chéng chéng shí shí chuán shén de dào 。 nà shuì gěi kǎi sā kě yǐ bù kě yǐ ？

Gdy przyszli, powiedzieli mu: Nauczycielu, wiemy, że jesteś prawdziwy i nie zważasz na nikogo. Nie oglądasz się bowiem na osobę ludzką, ale drogi Bożej w prawdzie uczysz. Czy wolno płacić podatek cesarzowi, czy nie? Mamy go płacić czy nie płacić?

我们该纳不该纳？」耶稣知道他们的假意，就对他们说：「你们为什么试探我？拿一个银钱来给我看！」

wǒ men gāi nà bù gāi nà ？」 yē sū zhī dào tā men de jiǎ yì ， jiù duì tā men shuō ：「 nǐ men wèi shén me shì tàn wǒ ？ ná yí gè yín qián lái gěi wǒ kàn ！」

A on poznał ich obłudę i powiedział do nich: Czemu wystawiacie mnie na próbę? Przynieście mi grosz, żebym mógł go zobaczyć.

他们就拿了来。耶稣说：「这像和这号是谁的？」他们说：「是凯撒的。」

tā men jiù ná le lái 。 yē sū shuō ：「 zhè xiàng hé zhè hào shì shuí de ？」 tā men shuō ：「 shì kǎi sā de 。」

I przynieśli mu. A on ich zapytał: Czyj to wizerunek i napis? Odpowiedzieli mu: Cesarza.

耶稣说：「凯撒的物当归给凯撒， 神的物当归给 神。」他们就很希奇他。

yē sū shuō ：「 kǎi sā de wù dāng guī gěi kǎi sā ， shén de wù dāng guī gěi shén 。」 tā men jiù hěn xī qí tā 。

Wtedy Jezus im powiedział: Oddawajcie więc cesarzowi to, co należy do cesarza, a co należy do Boga – Bogu. I podziwiali go.

撒都该人常说没有复活的事。他们来问耶稣说：

sā dōu gāi rén cháng shuō méi yǒu fù huó de shì 。 tā men lái wèn yē sū shuō ：

Potem przyszli do niego saduceusze, którzy mówią, że nie ma zmartwychwstania, i pytali go:

「夫子，摩西为我们写着说：『人若死了，撇下妻子，没有孩子，他兄弟当娶他的妻，为哥哥生子立后。』

「 fū zǐ ， mó xī wèi wǒ men xiě zhe shuō ：『 rén ruò sǐ le ， piě xià qī zǐ ， méi yǒu hái zi ， tā xiōng dì dāng qǔ tā de qī ， wèi gē ge shēng zǐ lì hòu 。』

Nauczycielu, Mojżesz nam napisał, że jeśli czyjś brat umrze i pozostawi żonę, a nie pozostawi dzieci, to jego brat ma ożenić się z jego żoną i wzbudzić potomstwo swemu bratu.

有弟兄七人，第一个娶了妻，死了，没有留下孩子。

yǒu dì xiong qī rén ， dì yī gè qǔ le qī ， sǐ le ， méi yǒu liú xià hái zi 。

Otóż było siedmiu braci. Pierwszy ożenił się i umarł, nie zostawiwszy potomstwa.

第二个娶了她，也死了，没有留下孩子。第三个也是这样。

dì èr gè qǔ le tā ， yě sǐ le ， méi yǒu liú xià hái zi 。 dì sān gè yě shì zhè yàng 。

Potem ożenił się z nią drugi i umarł, lecz i ten nie zostawił potomstwa, tak samo trzeci.

那七个人都没有留下孩子；末了，那妇人也死了。

nà qī gè rén dōu méi yǒu liú xià hái zi ； mò liǎo ， nà fù rén yě sǐ le 。

I tak pojęło ją siedmiu braci, ale nie zostawili potomstwa. Na koniec, po wszystkich umarła i ta kobieta.

当复活的时候，她是哪一个的妻子呢？因为他们七个人都娶过她。」

dāng fù huó de shí hòu ， tā shì nǎ yí gè de qī zǐ ne ？ yīn wèi tā men qī gè rén dōu qǔ guò tā 。」

Przy zmartwychwstaniu więc, gdy powstaną, którego z nich będzie żoną? Bo siedmiu miało ją za żonę.

耶稣说：「你们所以错了，岂不是因为不明白圣经，不晓得 神的大能吗？

yē sū shuō ：「 nǐ men suǒ yǐ cuò le ， qǐ bú shì yīn wèi bù míng bái shèng jīng ， bù xiǎo de shén de dà néng ma ？

Na to Jezus im odpowiedział: Czyż nie dlatego błądzicie, że nie znacie Pisma ani mocy Boga?

人从死里复活，也不娶也不嫁，乃像天上的使者一样。

rén cóng sǐ lǐ fù huó ， yě bù qǔ yě bú jià ， nǎi xiàng tiān shàng de shǐ zhě yí yàng 。

Gdy bowiem zmartwychwstaną, ani się żenić nie będą, ani za mąż wychodzić, ale będą jak aniołowie w niebie.

论到死人复活，你们没有念过摩西的书荆棘篇上所载的吗？ 神对摩西说：『我是亚伯拉罕的 神，以撒的 神，雅各的 神。』

lùn dào sǐ rén fù huó ， nǐ men méi yǒu niàn guò mó xī de shū jīng jí piān shàng suǒ zǎi de ma ？ shén duì mó xī shuō ：『 wǒ shì yà bó lā hǎn de shén ， yǐ sā de shén ， yǎ gè de shén 。』

A o umarłych, że będą wskrzeszeni, nie czytaliście w księdze Mojżesza, jak Bóg do niego z krzaka przemówił: Ja jestem Bogiem Abrahama, Bogiem Izaaka i Bogiem Jakuba?

神不是死人的 神，乃是活人的 神。你们是大错了。」

shén bú shì sǐ rén de shén ， nǎi shì huó rén de shén 。 nǐ men shì dà cuò le 。」

Bóg nie jest Bogiem umarłych, ale Bogiem żywych. Wy więc bardzo błądzicie.

有一个文士来，听见他们辩论，晓得耶稣回答的好，就问他说：「诫命中哪是第一要紧的呢？」

yǒu yí gè wén shì lái ， tīng jiàn tā men biàn lùn ， xiǎo dé yē sū huí dá de hǎo ， jiù wèn tā shuō ：「 jiè mìng zhòng nǎ shì dì yī yào jǐn de ne ？」

Podszedł jeden z uczonych w Piśmie i słysząc, że ze sobą rozmawiali oraz widząc, że im dobrze odpowiedział, zapytał go: Które przykazanie jest pierwsze ze wszystkich?

耶稣回答说：「第一要紧的就是说：『以色列啊，你要听，主—我们 神是独一的主。

yē sū huí dá shuō ：「 dì yī yào jǐn de jiù shì shuō ：『 yǐ sè liè a ， nǐ yào tīng ， zhǔ — wǒ men shén shì dú yī de zhǔ 。

A Jezus mu odpowiedział: Pierwsze przykazanie ze wszystkich jest to: Słuchaj, Izraelu! Pan, nasz Bóg, Pan jest jeden.

你要尽心、尽性、尽意、尽力爱主—你的 神。』

nǐ yào jìn xīn 、 jìn xìng 、 jìn yì 、 jìn lì ài zhǔ — nǐ de shén 。』

Będziesz więc miłował Pana, swego Boga, całym swym sercem, całą swą duszą, całym swym umysłem i z całej swojej siły. To jest pierwsze przykazanie.

其次就是说：『要爱人如己。』再没有比这两条诫命更大的了。」

qí cì jiù shì shuō ：『 yào ài rén rú jǐ 。』 zài méi yǒu bǐ zhè liǎng tiáo jiè mìng gèng dà de le 。」

A drugie jest do niego podobne: Będziesz miłował swego bliźniego jak samego siebie. Nie ma innego przykazania większego od tych.

那文士对耶稣说：「夫子说， 神是一位，实在不错；除了他以外，再没有别的 神；

nà wén shì duì yē sū shuō ：「 fū zǐ shuō ， shén shì yí wèi ， shí zài bú cuò ； chú le tā yǐ wài ， zài méi yǒu bié de shén ；

Wtedy powiedział mu uczony w Piśmie: Nauczycielu, zaprawdę dobrze powiedziałeś, że jeden jest Bóg i nie ma innego oprócz niego.

并且尽心、尽智、尽力爱他，又爱人如己，就比一切燔祭和各样祭祀好的多。」

bìng qiě jìn xīn 、 jìn zhì 、 jìn lì ài tā ， yòu ài rén rú jǐ ， jiù bǐ yí qiè fán jì hé gè yàng jì sì hǎo de duō 。」

Miłować go całym sercem, całym umysłem, całą duszą i z całej siły i miłować bliźniego jak samego siebie znaczy więcej niż wszystkie całopalenia i ofiary.

耶稣见他回答的有智慧，就对他说：「你离 神的国不远了。」从此以后，没有人敢再问他什么。

yē sū jiàn tā huí dá de yǒu zhì huì ， jiù duì tā shuō ：「 nǐ lí shén de guó bù yuǎn le 。」 cóng cǐ yǐ hòu ， méi yǒu rén gǎn zài wèn tā shén me 。

A Jezus, widząc, że mądrze odpowiedział, rzekł do niego: Niedaleko jesteś od królestwa Bożego. I nikt nie śmiał go więcej pytać.

耶稣在殿里教训人，就问他们说：「文士怎么说基督是大卫的子孙呢？

yē sū zài diàn lǐ jiào xùn rén ， jiù wèn tā men shuō ：「 wén shì zěn me shuō jī dū shì dà wèi de zǐ sūn ne ？

Nauczając w świątyni, Jezus zapytał: Jak to jest, że uczeni w Piśmie mówią, że Chrystus jest Synem Dawida?

大卫被圣灵感动，说： 主对我主说： 你坐在我的右边， 等我使你仇敌作你的脚凳。

dà wèi bèi shèng líng gǎn dòng ， shuō ： zhǔ duì wǒ zhǔ shuō ： nǐ zuò zài wǒ de yòu biān ， děng wǒ shǐ nǐ chóu dí zuò nǐ de jiǎo dèng 。

Sam Dawid bowiem powiedział przez Ducha Świętego: Rzekł Pan memu Panu: Siądź po mojej prawicy, aż położę twoich nieprzyjaciół jako podnóżek pod twoje stopy.

大卫既自己称他为主，他怎么又是大卫的子孙呢？」众人都喜欢听他。

dà wèi jì zì jǐ chēng tā wéi zhǔ ， tā zěn me yòu shì dà wèi de zǐ sūn ne ？」 zhòng rén dōu xǐ huan tīng tā 。

Skoro sam Dawid nazywa go Panem, to jak może być jego synem? A wielki tłum chętnie go słuchał.

耶稣在教训之间，说：「你们要防备文士；他们好穿长衣游行，喜爱人在街市上问他们的安，

yē sū zài jiào xùn zhī jiān ， shuō ：「 nǐ men yào fáng bèi wén shì ； tā men hǎo chuān cháng yī yóu xíng ， xǐ ài rén zài jiē shì shàng wèn tā men de ān ，

I mówił do nich w swoim nauczaniu: Strzeżcie się uczonych w Piśmie, którzy lubią chodzić w długich szatach i lubią pozdrowienia na rynkach;

又喜爱会堂里的高位，筵席上的首座。

yòu xǐ ài huì táng lǐ de gāo wèi ， yán xí shàng de shǒu zuò 。

I pierwsze krzesła w synagogach, i pierwsze miejsca na ucztach.

他们侵吞寡妇的家产，假意作很长的祷告。这些人要受更重的刑罚！」

tā men qīn tūn guǎ fù de jiā chǎn ， jiǎ yì zuò hěn cháng de dǎo gào 。 zhè xiē rén yào shòu gèng zhòng de xíng fá ！」

Pożerają oni domy wdów i dla pozoru odprawiają długie modlitwy. Ci otrzymają surowszy wyrok.

耶稣对银库坐着，看众人怎样投钱入库。有好些财主往里投了若干的钱。

yē sū duì yín kù zuò zhe ， kàn zhòng rén zěn yàng tóu qián rù kù 。 yǒu hǎo xiē cái zhǔ wǎng lǐ tóu le ruò gān de qián 。

A siedząc naprzeciw skarbony, Jezus przypatrywał się, jak ludzie wrzucali do niej pieniądze. Wielu bogaczy wrzucało wiele.

有一个穷寡妇来，往里投了两个小钱，就是一个大钱。

yǒu yí gè qióng guǎ fù lái ， wǎng lǐ tóu le liǎng gè xiǎo qián ， jiù shì yí gè dà qián 。

Przyszła też pewna uboga wdowa i wrzuciła dwie drobne monety, czyli kwartnik.

耶稣叫门徒来，说：「我实在告诉你们，这穷寡妇投入库里的，比众人所投的更多。

yē sū jiào mén tú lái ， shuō ：「 wǒ shí zài gào sù nǐ men ， zhè qióng guǎ fù tóu rù kù lǐ de ， bǐ zhòng rén suǒ tóu de gèng duō 。

Wtedy zawołał swoich uczniów i powiedział im: Zaprawdę powiadam wam, że ta uboga wdowa wrzuciła więcej niż wszyscy, którzy wrzucali do skarbony.

因为，他们都是自己有余，拿出来投在里头；但这寡妇是自己不足，把她一切养生的都投上了。」

yīn wèi ， tā men dōu shì zì jǐ yǒu yú ， ná chū lái tóu zài lǐ tóu ； dàn zhè guǎ fù shì zì jǐ bù zú ， bǎ tā yí qiè yǎng shēng de dōu tóu shàng le 。」

Wszyscy bowiem wrzucali z tego, co im zbywało, ale ona ze swego ubóstwa wrzuciła wszystko, co miała, całe swoje utrzymanie.