Marka 4

耶稣又在海边教训人。有许多人到他那里聚集，他只得上船坐下。船在海里，众人都靠近海，站在岸上。

yē sū yòu zài hǎi biān jiào xùn rén 。 yǒu xǔ duō rén dào tā nà lǐ jù jí ， tā zhī dé shàng chuán zuò xià 。 chuán zài hǎi lǐ ， zhòng rén dōu kào jìn hǎi ， zhàn zài àn shàng 。

I znowu zaczął nauczać nad morzem. Zgromadził się wokół niego wielki tłum, tak że wszedłszy do łodzi, siedział w niej na morzu, a wszyscy ludzie byli na brzegu.

耶稣就用比喻教训他们许多道理。在教训之间，对他们说：

yē sū jiù yòng bǐ yù jiào xùn tā men xǔ duō dào lǐ 。 zài jiào xùn zhī jiān ， duì tā men shuō ：

A on nauczał ich wielu rzeczy w przypowieściach i mówił do nich w swojej nauce:

「你们听啊！有一个撒种的出去撒种。

「 nǐ men tīng a ！ yǒu yí gè sā zhǒng de chū qù sā zhǒng 。

Słuchajcie! Oto siewca wyszedł siać.

撒的时候，有落在路旁的，飞鸟来吃尽了；

sā de shí hòu ， yǒu luò zài lù páng de ， fēi niǎo lái chī jìn le ；

A gdy siał, jedno padło przy drodze, a ptaki niebieskie przyleciały i wydziobały je.

有落在土浅石头地上的，土既不深，发苗最快，

yǒu luò zài tǔ qiǎn shí tou dì shàng de ， tǔ jì bù shēn ， fā miáo zuì kuài ，

Inne padło na miejsca skaliste, gdzie nie miało wiele ziemi, i szybko wzeszło, bo ziemia nie była głęboka.

日头出来一晒，因为没有根，就枯干了；

rì tou chū lái yí shài ， yīn wèi méi yǒu gēn ， jiù kū gān le ；

A gdy słońce wzeszło, wypaliło je, a ponieważ nie miało korzenia, uschło.

有落在荆棘里的，荆棘长起来，把它挤住了，就不结实；

yǒu luò zài jīng jí lǐ de ， jīng jí cháng qǐ lái ， bǎ tā jǐ zhù le ， jiù bù jiē shi ；

Inne zaś padło między ciernie, a ciernie wyrosły i zagłuszyły je, i nie wydało owocu.

又有落在好土里的，就发生长大，结实有三十倍的，有六十倍的，有一百倍的」；

yòu yǒu luò zài hǎo tǔ lǐ de ， jiù fā shēng zhǎng dà ， jiē shi yǒu sān shí bèi de ， yǒu liù shí bèi de ， yǒu yì bǎi bèi de 」；

A inne padło na dobrą ziemię i wydało bujnie wschodzący i rosnący owoc: jedno trzydziestokrotny, inne sześćdziesięciokrotny, a jeszcze inne stokrotny.

又说：「有耳可听的，就应当听！」

yòu shuō ：「 yǒu ěr kě tīng de ， jiù yīng dāng tīng ！」

I mówił im: Kto ma uszy do słuchania, niech słucha.

无人的时候，跟随耶稣的人和十二个门徒问他这比喻的意思。

wú rén de shí hòu ， gēn suí yē sū de rén hé shí èr gè mén tú wèn tā zhè bǐ yù de yì sī 。

A gdy był sam, pytali go ci, którzy przy nim byli z dwunastoma, o tę przypowieść.

耶稣对他们说：「 神国的奥秘只叫你们知道，若是对外人讲，凡事就用比喻，

yē sū duì tā men shuō ：「 shén guó de ào mì zhī jiào nǐ men zhī dào ， ruò shì duì wài rén jiǎng ， fán shì jiù yòng bǐ yù ，

A on im odpowiedział: Wam dano poznać tajemnicę królestwa Bożego. Tym zaś, którzy są na zewnątrz, wszystko podaje się w przypowieściach;

叫他们 看是看见，却不晓得； 听是听见，却不明白； 恐怕他们回转过来，就得赦免。」

jiào tā men kàn shì kàn jiàn ， què bù xiǎo de ； tīng shì tīng jiàn ， què bù míng bái ； kǒng pà tā men huí zhuǎn guò lái ， jiù dé shè miǎn 。」

Aby patrząc, patrzyli, a nie widzieli i słysząc, słyszeli, a nie zrozumieli, by się czasem nie nawrócili i nie były im przebaczone grzechy.

又对他们说：「你们不明白这比喻吗？这样怎能明白一切的比喻呢？

yòu duì tā men shuō ：「 nǐ men bù míng bái zhè bǐ yù ma ？ zhè yàng zěn néng míng bái yí qiè de bǐ yù ne ？

I powiedział do nich: Nie rozumiecie tej przypowieści? Jakże więc zrozumiecie wszystkie inne przypowieści?

撒种之人所撒的就是道。

sā zhǒng zhī rén suǒ sā de jiù shì dào 。

Siewca sieje słowo.

那撒在路旁的，就是人听了道，撒但立刻来，把撒在他心里的道夺了去。

nà sā zài lù páng de ， jiù shì rén tīng le dào ， sā dàn lì kè lái ， bǎ sā zài tā xīn lǐ de dào duó le qù 。

A ci przy drodze są tymi, którym sieje się słowo, ale gdy usłyszą, zaraz przychodzi szatan i wybiera słowo zasiane w ich sercach.

那撒在石头地上的，就是人听了道，立刻欢喜领受，

nà sā zài shí tou dì shàng de ， jiù shì rén tīng le dào ， lì kè huān xǐ lǐng shòu ，

Podobnie ci, którzy zostali posiani na miejscach skalistych, są tymi, którzy, gdy usłyszą słowo, natychmiast je z radością przyjmują;

但他心里没有根，不过是暂时的，及至为道遭了患难，或是受了逼迫，立刻就跌倒了。

dàn tā xīn lǐ méi yǒu gēn ， bú guò shì zàn shí de ， jí zhì wèi dào zāo le huàn nàn ， huò shì shòu le bī pò ， lì kè jiù diē dǎo le 。

Jednak nie mają w sobie korzenia, lecz trwają do czasu. Potem, gdy przychodzi ucisk albo prześladowanie z powodu słowa, zaraz się gorszą.

还有那撒在荆棘里的，就是人听了道，

hái yǒu nà sā zài jīng jí lǐ de ， jiù shì rén tīng le dào ，

A ci, którzy zostali posiani między cierniami, są tymi, którzy słuchają słowa;

后来有世上的思虑、钱财的迷惑，和别样的私欲进来，把道挤住了，就不能结实。

hòu lái yǒu shì shàng de sī lǜ 、 qián cái de mí huò ， hé bié yàng de sī yù jìn lái ， bǎ dào jǐ zhù le ， jiù bù néng jiē shi 。

Lecz troski tego świata, ułuda bogactwa i żądze innych rzeczy wchodzą i zagłuszają słowo, i staje się bezowocne.

那撒在好地上的，就是人听道，又领受，并且结实，有三十倍的，有六十倍的，有一百倍的。」

nà sā zài hǎo dì shàng de ， jiù shì rén tīng dào ， yòu lǐng shòu ， bìng qiě jiē shi ， yǒu sān shí bèi de ， yǒu liù shí bèi de ， yǒu yì bǎi bèi de 。」

Ci zaś, którzy zostali posiani na dobrej ziemi, są tymi, którzy słuchają słowa, przyjmują je i przynoszą owoc: jedni trzydziestokrotny, inni sześćdziesięciokrotny, a jeszcze inni stokrotny.

耶稣又对他们说：「人拿灯来，岂是要放在斗底下，床底下，不放在灯台上吗？

yē sū yòu duì tā men shuō ：「 rén ná dēng lái ， qǐ shì yào fàng zài dòu dǐ xià ， chuáng dǐ xià ， bú fàng zài dēng tái shàng ma ？

Ponadto mówił im: Czy przynosi się świecę, aby wstawić ją pod naczynie albo pod łóżko? Czy nie po to, aby ją postawić na świeczniku?

因为掩藏的事，没有不显出来的；隐瞒的事，没有不露出来的。

yīn wèi yǎn cáng de shì ， méi yǒu bù xiǎn chū lái de ； yǐn mán de shì ， méi yǒu bú lù chū lái de 。

Nie ma bowiem nic tajemnego, co by nie miało być ujawnione ani nic ukrytego, co by nie miało wyjść na jaw.

有耳可听的，就应当听！」

yǒu ěr kě tīng de ， jiù yīng dāng tīng ！」

Jeśli ktoś ma uszy do słuchania, niech słucha.

又说：「你们所听的要留心。你们用什么量器量给人，也必用什么量器量给你们，并且要多给你们。

yòu shuō ：「 nǐ men suǒ tīng de yào liú xīn 。 nǐ men yòng shén me liáng qì liàng gěi rén ， yě bì yòng shén me liáng qì liàng gěi nǐ men ， bìng qiě yào duō gěi nǐ men 。

I powiedział do nich: Uważajcie na to, czego słuchacie. Jaką miarą mierzycie, taką będzie wam odmierzone, a wam, którzy słuchacie, zostanie jeszcze dodane.

因为有的，还要给他；没有的，连他所有的也要夺去。」

yīn wèi yǒu de ， hái yào gěi tā ； méi yǒu de ， lián tā suǒ yǒu de yě yào duó qù 。」

Kto bowiem ma, będzie mu dodane, a kto nie ma, zostanie mu zabrane nawet to, co ma.

又说：「 神的国如同人把种撒在地上。

yòu shuō ：「 shén de guó rú tóng rén bǎ zhǒng sā zài dì shàng 。

I mówił: Z królestwem Bożym jest tak, jak gdyby człowiek wrzucił ziarno w ziemię.

黑夜睡觉，白日起来，这种就发芽渐长，那人却不晓得如何这样。

hēi yè shuì jué ， bái rì qǐ lái ， zhè zhǒng jiù fā yá jiàn cháng ， nà rén què bù xiǎo de rú hé zhè yàng 。

Czy śpi, czy wstaje, we dnie i w nocy, ziarno wschodzi i rośnie, a on nie wie jak.

地生五谷是出于自然的：先发苗，后长穗，再后穗上结成饱满的子粒；

dì shēng wǔ gǔ shì chū yú zì rán de ： xiān fā miáo ， hòu cháng suì ， zài hòu suì shàng jié chéng bǎo mǎn de zǐ lì ；

Bo ziemia sama z siebie wydaje plon, najpierw źdźbło, potem kłos, a potem pełne ziarno w kłosie.

谷既熟了，就用镰刀去割，因为收成的时候到了。」

gǔ jì shú le ， jiù yòng lián dāo qù gē ， yīn wèi shōu chéng de shí hòu dào le 。」

A gdy plon dojrzeje, on zaraz zapuszcza sierp, bo nadeszło żniwo.

又说：「 神的国，我们可用什么比较呢？可用什么比喻表明呢？

yòu shuō ：「 shén de guó ， wǒ men kě yòng shén me bǐ jiào ne ？ kě yòng shén me bǐ yù biǎo míng ne ？

Powiedział jeszcze: Do czego przyrównamy królestwo Boże albo jaką przypowieścią je wyrazimy?

好像一粒芥菜种，种在地里的时候，虽比地上的百种都小，

hǎo xiàng yí lì jiè cài zhǒng ， zhǒng zài dì lǐ de shí hòu ， suī bǐ dì shàng de bǎi zhǒng dōu xiǎo ，

Jest jak ziarno gorczycy, które, gdy zostaje wsiane w ziemię, jest najmniejsze ze wszystkich nasion na ziemi.

但种上以后，就长起来，比各样的菜都大，又长出大枝来，甚至天上的飞鸟可以宿在它的荫下。」

dàn zhǒng shàng yǐ hòu ， jiù cháng qǐ lái ， bǐ gè yàng de cài dōu dà ， yòu cháng chū dà zhī lái ， shèn zhì tiān shàng de fēi niǎo kě yǐ sù zài tā de yìn xià 。」

Lecz wsiane wyrasta i staje się większe od wszystkich jarzyn, i wypuszcza wielkie gałęzie, tak że ptaki niebieskie mogą się gnieździć w jego cieniu.

耶稣用许多这样的比喻，照他们所能听的，对他们讲道。

yē sū yòng xǔ duō zhè yàng de bǐ yù ， zhào tā men suǒ néng tīng de ， duì tā men jiǎng dào 。

I w wielu takich przypowieściach mówił im słowo, stosownie do tego, jak mogli słuchać.

若不用比喻，就不对他们讲；没有人的时候，就把一切的道讲给门徒听。

ruò bú yòng bǐ yù ， jiù bú duì tā men jiǎng ； méi yǒu rén de shí hòu ， jiù bǎ yí qiè de dào jiǎng gěi mén tú tīng 。

A bez przypowieści nie mówił do nich. Na osobności zaś wykładał wszystko swoim uczniom.

当那天晚上，耶稣对门徒说：「我们渡到那边去吧。」

dāng nà tiān wǎn shàng ， yē sū duì mén tú shuō ：「 wǒ men dù dào nà biān qù ba 。」

Tego samego dnia, gdy nastał wieczór, powiedział do nich: Przeprawmy się na drugą stronę.

门徒离开众人，耶稣仍在船上，他们就把他一同带去；也有别的船和他同行。

mén tú lí kāi zhòng rén ， yē sū réng zài chuán shàng ， tā men jiù bǎ tā yì tóng dài qù ； yě yǒu bié de chuán hé tā tóng háng 。

A gdy odprawili tłum, wzięli go ze sobą, tak jak był w łodzi. Towarzyszyły mu też inne łódki.

忽然起了暴风，波浪打入船内，甚至船要满了水。

hū rán qǐ le bào fēng ， bō làng dǎ rù chuán nèi ， shèn zhì chuán yào mǎn le shuǐ 。

Wtedy zerwał się gwałtowny wicher i fale uderzały w łódź, tak że już się napełniała.

耶稣在船尾上，枕着枕头睡觉。门徒叫醒了他，说：「夫子！我们丧命，你不顾吗？」

yē sū zài chuán wěi shàng ， zhěn zhe zhěn tou shuì jiào 。 mén tú jiào xǐng le tā ， shuō ：「 fū zǐ ！ wǒ men sàng mìng ， nǐ bú gù ma ？」

A on spał w tyle łodzi na wezgłowiu. Obudzili go więc i mówili do niego: Nauczycielu, nie obchodzi cię, że giniemy?

耶稣醒了，斥责风，向海说：「住了吧！静了吧！」风就止住，大大地平静了。

yē sū xǐng le ， chì zé fēng ， xiàng hǎi shuō ：「 zhù le ba ！ jìng le ba ！」 fēng jiù zhǐ zhù ， dà dà dì píng jìng le 。

Wówczas wstał, zgromił wiatr i powiedział do morza: Milcz i uspokój się! I ustał wiatr, i nastała wielka cisza.

耶稣对他们说：「为什么胆怯？你们还没有信心吗？」

yē sū duì tā men shuō ：「 wèi shén me dǎn qiè ？ nǐ men hái méi yǒu xìn xīn ma ？」

Wtedy powiedział do nich: Czemu się tak boicie? Jak to jest, że nie macie wiary?

他们就大大地惧怕，彼此说：「这到底是谁，连风和海也听从他了。」

tā men jiù dà dà dì jù pà ， bǐ cǐ shuō ：「 zhè dào dǐ shì shuí ， lián fēng hé hǎi yě tīng cóng tā le 。」

I ogarnął ich wielki strach, i mówili jeden do drugiego: Kim on jest, że nawet wiatr i morze są mu posłuszne?