Mithali 20

酒能使人亵慢，浓酒使人喧嚷； 凡因酒错误的，就无智慧。

jiǔ néng shǐ rén xiè màn ， nóng jiǔ shǐ rén xuān rǎng ； fán yīn jiǔ cuò wù de ， jiù wú zhì huì 。

Mvinyo ni mdhihaki na kileo ni mgomvi; yeyote apotoshwaye navyo hana hekima.

王的威吓如同狮子吼叫； 惹动他怒的，是自害己命。

wáng de wēi hè rú tóng shī zi hǒu jiào ； rě dòng tā nù de ， shì zì hài jǐ mìng 。

Ghadhabu ya mfalme ni kama ngurumo ya simba; yeye amkasirishaye hupoteza uhai wake.

远离纷争是人的尊荣； 愚妄人都爱争闹。

yuǎn lí fēn zhēng shì rén de zūn róng ； yú wàng rén dōu ài zhēng nào 。

Ni kwa heshima ya mtu kujitenga ugomvi, bali kila mpumbavu ni mwepesi kugombana.

懒惰人因冬寒不肯耕种， 到收割的时候，他必讨饭而无所得。

lǎn duò rén yīn dōng hán bù kěn gēng zhòng ， dào shōu gē de shí hòu ， tā bì tǎo fàn ér wú suǒ dé 。

Mvivu halimi kwa majira; kwa hiyo wakati wa mavuno hutazama lakini hapati chochote.

人心怀藏谋略，好像深水， 惟明哲人才能汲引出来。

rén xīn huái cáng móu lüè ， hǎo xiàng shēn shuǐ ， wéi míng zhé rén cái néng jí yǐn chū lái 。

Makusudi ya moyo wa mwanadamu ni maji yenye kina, lakini mtu mwenye ufahamu huyachota.

人多述说自己的仁慈， 但忠信人谁能遇着呢？

rén duō shù shuō zì jǐ de rén cí ， dàn zhōng xìn rén shuí néng yù zhe ne ？

Watu wengi hujidai kuwa na upendo usiokoma, bali mtu mwaminifu ni nani awezaye kumpata?

行为纯正的义人， 他的子孙是有福的！

xíng wéi chún zhèng de yì rén ， tā de zǐ sūn shì yǒu fú de ！

Mtu mwenye haki huishi maisha yasiyo na lawama, wamebarikiwa watoto wake baada yake.

王坐在审判的位上， 以眼目驱散诸恶。

wáng zuò zài shěn pàn de wèi shàng ， yǐ yǎn mù qū sàn zhū è 。

Wakati mfalme aketipo katika kiti chake cha enzi kuhukumu, hupepeta ubaya wote kwa macho yake.

谁能说，我洁净了我的心， 我脱净了我的罪？

shuí néng shuō ， wǒ jié jìng le wǒ de xīn ， wǒ tuō jìng le wǒ de zuì ？

Ni nani awezaye kusema, “Nimeuweka moyo wangu safi; mimi ni safi na sina dhambi?”

两样的法码，两样的升斗， 都为耶和华所憎恶。

liǎng yàng de fǎ mǎ ， liǎng yàng de shēng dòu ， dōu wèi yē hé huá suǒ zēng wù 。

Mawe ya kupimia yaliyo tofauti na vipimo tofauti, Bwana huchukia vyote viwili.

孩童的动作是清洁，是正直， 都显明他的本性。

hái tóng de dòng zuò shì qīng jié ， shì zhèng zhí ， dōu xiǎn míng tā de běn xìng 。

Hata mtoto hujulikana kwa matendo yake, kama tabia yake ni safi na adili.

能听的耳，能看的眼， 都是耶和华所造的。

néng tīng de ěr ， néng kàn de yǎn ， dōu shì yē hé huá suǒ zào de 。

Masikio yasikiayo na macho yaonayo, Bwana ndiye alivifanya vyote viwili.

不要贪睡，免致贫穷； 眼要睁开，你就吃饱。

bú yào tān shuì ， miǎn zhì pín qióng ； yǎn yào zhēng kāi ， nǐ jiù chī bǎo 。

Usiupende usingizi la sivyo utakuwa maskini, uwe macho nawe utakuwa na chakula cha akiba.

买物的说：不好，不好； 及至买去，他便自夸。

mǎi wù de shuō ： bù hǎo ， bù hǎo ； jí zhì mǎi qù ， tā biàn zì kuā 。

“Haifai, haifai!” asema mnunuzi, kisha huondoka akijisifia ununuzi wake.

有金子和许多珍珠 ， 惟有知识的嘴乃为贵重的珍宝。

yǒu jīn zǐ hé xǔ duō zhēn zhū ， wéi yǒu zhī shi de zuǐ nǎi wèi guì zhòng de zhēn bǎo 。

Dhahabu kunayo, na marijani kwa wingi, lakini midomo inenayo maarifa ni kito cha thamani kilicho adimu.

谁为生人作保，就拿谁的衣服； 谁为外人作保，谁就要承当。

shuí wèi shēng rén zuò bǎo ， jiù ná shuí de yī fu ； shuí wèi wài rén zuò bǎo ， shuí jiù yào chéng dāng 。

Chukua vazi la yule awekaye dhamana kwa ajili ya mgeni; lishikilie iwe dhamana kama anafanya hivyo kwa ajili ya mwanamke mpotovu.

以虚谎而得的食物，人觉甘甜； 但后来，他的口必充满尘沙。

yǐ xū huǎng ér dé de shí wù ， rén jué gān tián ； dàn hòu lái ， tā de kǒu bì chōng mǎn chén shā 。

Chakula kilichopatikana kwa hila ni kitamu kwa mwanadamu, bali huishia na kinywa kilichojaa changarawe.

计谋都凭筹算立定； 打仗要凭智谋。

jì móu dōu píng chóu suàn lì dìng ； dǎ zhàng yào píng zhì móu 。

Fanya mipango kwa kutafuta mashauri, ukipigana vita, tafuta maelekezo.

往来传舌的，泄漏密事； 大张嘴的，不可与他结交。

wǎng lái chuán shé de ， xiè lòu mì shì ； dà zhāng zuǐ de ， bù kě yǔ tā jié jiāo 。

Maneno ya kusengenya husababisha kutokuaminika, kwa hiyo mwepuke mtu anayezungumza kupita kiasi.

咒骂父母的，他的灯必灭， 变为漆黑的黑暗。

zhòu mà fù mǔ de ， tā de dēng bì miè ， biàn wèi qī hēi de hēi àn 。

Ikiwa mtu atamlaani baba yake au mama yake, taa yake itazimwa katika giza nene.

起初速得的产业， 终久却不为福。

qǐ chū sù dé de chǎn yè ， zhōng jiǔ què bú wèi fú 。

Urithi upatikanao haraka mwanzoni, hautabarikiwa mwishoni.

你不要说，我要以恶报恶； 要等候耶和华，他必拯救你。

nǐ bú yào shuō ， wǒ yào yǐ è bào è ； yào děng hòu yē hé huá ， tā bì zhěng jiù nǐ 。

Usiseme, “Nitakulipiza kwa ajili ya kosa hili!” Mngojee Bwana, naye atakuokoa.

两样的法码为耶和华所憎恶； 诡诈的天平也为不善。

liǎng yàng de fǎ mǎ wèi yē hé huá suǒ zēng wù ； guǐ zhà de tiān píng yě wèi bú shàn 。

Bwana anachukia sana mawe ya kupimia ya udanganyifu, nazo mizani zisizo halali hazimpendezi.

人的脚步为耶和华所定； 人岂能明白自己的路呢？

rén de jiǎo bù wèi yē hé huá suǒ dìng ； rén qǐ néng míng bái zì jǐ de lù ne ？

Hatua za mtu huongozwa na Bwana. Anawezaje basi mtu yeyote kuelewa njia yake mwenyewe?

人冒失说，这是圣物， 许愿之后才查问，就是自陷网罗。

rén mào shī shuō ， zhè shì shèng wù ， xǔ yuàn zhī hòu cái chá wèn ， jiù shì zì xiàn wǎng luó 。

Ni mtego kwa mtu kuweka wakfu kitu kwa haraka na baada ya kitambo kidogo kufikiria tena nadhiri zake.

智慧的王簸散恶人， 用碌碡滚轧他们。

zhì huì de wáng bò sàn è rén ， yòng liù zhou gǔn yà tā men 。

Mfalme mwenye hekima hupepeta waovu, hulipitisha gurudumu la kupuria juu yao.

人的灵是耶和华的灯， 鉴察人的心腹。

rén de líng shì yē hé huá de dēng ， jiàn chá rén de xīn fù 。

Taa ya Bwana huchunguza roho ya mwanadamu, huchunguza utu wake wa ndani.

王因仁慈和诚实得以保全他的国位， 也因仁慈立稳。

wáng yīn rén cí hé chéng shí dé yǐ bǎo quán tā de guó wèi ， yě yīn rén cí lì wěn 。

Upendo na uaminifu humweka mfalme salama, kwa njia ya upendo, kiti chake cha enzi huwa salama.

强壮乃少年人的荣耀； 白发为老年人的尊荣。

qiáng zhuàng nǎi shào nián rén de róng yào ； bái fà wèi lǎo nián rén de zūn róng 。

Utukufu wa vijana ni nguvu zao, mvi ni fahari ya uzee.

鞭伤除净人的罪恶； 责打能入人的心腹。

biān shāng chú jìng rén de zuì è ； zé dǎ néng rù rén de xīn fù 。

Mapigo na majeraha huusafisha ubaya, nayo michapo hutakasa utu wa ndani.