II CÁC VUA 25

西底家背叛巴比伦王。他作王第九年十月初十日，巴比伦王尼布甲尼撒率领全军来攻击耶路撒冷，对城安营，四围筑垒攻城。

xī dǐ jiā bèi pàn bā bǐ lún wáng 。 tā zuò wáng dì jiǔ nián shí yuè chū shí rì ， bā bǐ lún wáng ní bù jiǎ ní sā shuài lǐng quán jūn lái gōng jī yē lù sā lěng ， duì chéng ān yíng ， sì wéi zhù lěi gōng chéng 。

Năm thứ chín đời Sê-đê-kia, ngày mồng một tháng mười, Nê-bu-cát-nết-sa, vua ba-by-lôn, cùng cả đạo quân người, đến hãm đánh Giê-ru-sa-lem. Người hạ trại trước thành, và đắp lũy vây chung quanh thành.

于是城被围困，直到西底家王十一年。

yú shì chéng bèi wéi kùn ， zhí dào xī dǐ jiā wáng shí yī nián 。

Sự vây thành lâu dài cho đến năm thứ mười một đời Sê-đê-kia.

四月初九日，城里有大饥荒，甚至百姓都没有粮食。

sì yuè chū jiǔ rì ， chéng lǐ yǒu dà jī huāng ， shèn zhì bǎi xìng dōu méi yǒu liáng shí 。

Ngày mồng chín tháng tư, có sự đói kém lớn trong thành, dân sự không có bánh.

城被攻破，一切兵丁就在夜间从靠近王园两城中间的门逃跑。迦勒底人正在四围攻城，王就向亚拉巴逃走。

chéng bèi gōng pò ， yí qiè bīng dīng jiù zài yè jiān cóng kào jìn wáng yuán liǎng chéng zhōng jiān de mén táo pǎo 。 jiā lè dǐ rén zhèng zài sì wéi gōng chéng ， wáng jiù xiàng yà lā bā táo zǒu 。

Bấy giờ, quân Canh-đê làm lủng một lỗ nơi vách tường thành; đoạn hết thảy quân lính đang ban đêm đều chạy trốn bởi cửa ở giữa hai vách thành gần vườn vua. Đường khi quân Canh-đê vây thành, thì vua chạy trốn theo đường đồng bằng.

迦勒底的军队追赶王，在耶利哥的平原追上他；他的全军都离开他四散了。

jiā lè dǐ de jūn duì zhuī gǎn wáng ， zài yē lì gē de píng yuán zhuī shàng tā ； tā de quán jūn dōu lí kāi tā sì sàn le 。

Đạo quân Canh-đê bèn đuổi theo vua, và theo kịp người tại trong đồng bằng Giê-ri-cô; cả cơ binh người đều tản lạc và bỏ người.

迦勒底人就拿住王，带他到在利比拉的巴比伦王那里审判他。

jiā lè dǐ rén jiù ná zhù wáng ， dài tā dào zài lì bǐ lā de bā bǐ lún wáng nà lǐ shěn pàn tā 。

Quân Canh-đê bắt vua, dẫn đến vua Ba-by-lôn ở Ríp-la; tại đó chúng nó xét đoán người.

在西底家眼前杀了他的众子，并且剜了西底家的眼睛，用铜链锁着他，带到巴比伦去。

zài xī dǐ jiā yǎn qián shā le tā de zhòng zǐ ， bìng qiě wān le xī dǐ jiā de yǎn jīng ， yòng tóng liàn suǒ zhe tā ， dài dào bā bǐ lún qù 。

Chúng nó giết các con trai Sê-đê-kia trước mặt người; đoạn, chúng nó móc mắt Sê-đê-kia xiềng người bằng xích đồng, rồi dẫn người đến Ba-by-lôn.

巴比伦王尼布甲尼撒十九年五月初七日，巴比伦王的臣仆、护卫长尼布撒拉旦来到耶路撒冷，

bā bǐ lún wáng ní bù jiǎ ní sā shí jiǔ nián wǔ yuè chū qī rì ， bā bǐ lún wáng de chén pú 、 hù wèi cháng ní bù sā lā dàn lái dào yē lù sā lěng ，

Ngày mồng bảy tháng năm, năm thứ mười chín đời Nê-bu-cát-nết-sa, vua Ba-by-lôn, quan thị vệ Nê-bu-xa-ra-đan, tôi tớ của vua Ba-by-lôn, đến Giê-ru-sa-lem.

用火焚烧耶和华的殿和王宫，又焚烧耶路撒冷的房屋，就是各大户家的房屋。

yòng huǒ fén shāo yē hé huá de diàn hé wáng gōng ， yòu fén shāo yē lù sā lěng de fáng wū ， jiù shì gè dà hù jiā de fáng wū 。

Người thiêu đốt đền thờ Đức Giê-hô-va, cung của vua, và mọi nhà trong thành Giê-ru-sa-lem; thiêu đốt luôn các nhà của người sang trọng.

跟从护卫长迦勒底的全军就拆毁耶路撒冷四围的城墙。

gēn cóng hù wèi cháng jiā lè dǐ de quán jūn jiù chāi huǐ yē lù sā lěng sì wéi de chéng qiáng 。

Đoạn, đạo quân Canh-đê, vâng lịnh quan thị vệ, phá đổ vách thành chung quanh Giê-ru-sa-lem.

那时护卫长尼布撒拉旦将城里所剩下的百姓，并已经投降巴比伦王的人，以及大众所剩下的人，都掳去了。

nà shí hù wèi cháng ní bù sā lā dàn jiāng chéng lǐ suǒ shèng xià de bǎi xìng ， bìng yǐ jīng tóu xiáng bā bǐ lún wáng de rén ， yǐ jí dà zhòng suǒ shèng xià de rén ， dōu lǔ qù le 。

Quan thị vệ Nê-bu-xa-ra-đan bắt dân cư còn sót lại trong thành, luôn với những kẻ hàng đầu vua Ba-by-lôn và đám dân còn lại khác, mà dẫn đi làm phu tù.

但护卫长留下些民中最穷的，使他们修理葡萄园，耕种田地。

dàn hù wèi cháng liú xià xiē mín zhōng zuì qióng de ， shǐ tā men xiū lǐ pú táo yuán ， gēng zhòng tián dì 。

Quan thị vệ chỉ chừa lại trong xứ những người nghèo khổ hơn hết, đặng trồng nho và làm ruộng.

耶和华殿的铜柱，并耶和华殿的盆座和铜海，迦勒底人都打碎了，将那铜运到巴比伦去了，

yē hé huá diàn de tóng zhù ， bìng yē hé huá diàn de pén zuò hé tóng hǎi ， jiā lè dǐ rén dōu dǎ suì le ， jiāng nà tóng yùn dào bā bǐ lún qù le ，

Quân Canh-đê đập bể những trụ đồng, táng đồng, và cái biển bằng đồng ở trong đền thờ của Đức Giê-hô-va, rồi đem đồng ấy về Ba-by-lôn.

又带去锅、铲子、蜡剪、调羹，并所用的一切铜器，

yòu dài qù guō 、 chǎn zǐ 、 là jiǎn 、 tiáo gēng ， bìng suǒ yòng de yí qiè tóng qì ，

Chúng nó cũng đem đi những nồi đồng, vá, dao, chén, và hết thảy những khí dụng bằng đồng dùng vào việc thờ phượng.

火鼎、碗，无论金的银的，护卫长也都带去了。

huǒ dǐng 、 wǎn ， wú lùn jīn de yín de ， hù wèi cháng yě dōu dài qù le 。

Lại quan thị vệ ấy đem đi những lư hương, chậu, và các vật bằng vàng, bạc.

所罗门为耶和华殿所造的两根铜柱、一个铜海，和几个盆座，这一切的铜，多得无法可称。

suǒ luó mén wèi yē hé huá diàn suǒ zào de liǎng gēn tóng zhù 、 yí gè tóng hǎi ， hé jǐ gè pén zuò ， zhè yí qiè de tóng ， duō dé wú fǎ kě chēng 。

Còn hai cây trụ, cái biển đồng, và các miếng táng mà Sa-lô-môn đã làm cho đền thờ của Đức Giê-hô-va, thì không thể cân được đồng của các vật ấy.

这一根柱子高十八肘，柱上有铜顶，高三肘；铜顶的周围有网子和石榴，都是铜的。那一根柱子，照此一样，也有网子。

zhè yì gēn zhù zǐ gāo shí bā zhǒu ， zhù shàng yǒu tóng dǐng ， gāo sān zhǒu ； tóng dǐng de zhōu wéi yǒu wǎng zǐ hé shí liú ， dōu shì tóng de 。 nà yì gēn zhù zi ， zhào cǐ yí yàng ， yě yǒu wǎng zǐ 。

Mỗi cây trụ có mười tám thước bề cao, trên trụ có đầu đồng ba thước bề cao, có bao quanh lưới và trái lựu cũng bằng đồng. Cây thứ nhì trang sức lưới giống như cây trước.

护卫长拿住大祭司西莱雅、副祭司西番亚，和三个把门的，

hù wèi cháng ná zhù dà jì sī xī lái yǎ 、 fù jì sī xī fān yà ， hé sān gè bǎ mén de ，

Quan thị vệ bắt thầy tế lễ thượng phẩm Sê-ra-gia, thầy phó tế lễ Sô-phô-ni, và ba người canh giữ cửa đền thờ,

又从城中拿住一个管理兵丁的官 ，并在城里所遇常见王面的五个人和检点国民军长的书记，以及城里遇见的国民六十个人。

yòu cóng chéng zhōng ná zhù yí gè guǎn lǐ bīng dīng de guān ， bìng zài chéng lǐ suǒ yù cháng jiàn wáng miàn de wǔ gè rén hé jiǎn diǎn guó mín jūn zhǎng de shū jì ， yǐ jí chéng lǐ yù jiàn de guó mín liù shí gè rén 。

lại bắt trong thành một hoạn quan coi các chiến sĩ, năm người trong các cận thần vua, thơ ký của quan tổng binh lo chiêu mộ binh lính của xứ, luôn với sáu mươi người của xứ cũng ở trong thành;

护卫长尼布撒拉旦将这些人带到在利比拉的巴比伦王那里。

hù wèi cháng ní bù sā lā dàn jiāng zhè xiē rén dài dào zài lì bǐ lā de bā bǐ lún wáng nà lǐ 。

quan thị vệ Nê-bu-xa-ra-đan bắt dẫn hết thảy những người ấy đến vua Ba-by-lôn, tại Ríp-la.

巴比伦王就把他们击杀在哈马地的利比拉。这样，犹大人被掳去离开本地。

bā bǐ lún wáng jiù bǎ tā men jī shā zài hā mǎ dì de lì bǐ lā 。 zhè yàng ， yóu dà rén bèi lǔ qù lí kāi běn dì 。

Vua Ba-by-lôn khiến giết chúng nó tại Ríp-la, trong xứ Ha-mát. Như vậy, dân Giu-đa bị bắt đem đi khỏi xứ mình.

至于犹大国剩下的民，就是巴比伦王尼布甲尼撒所剩下的，巴比伦王立了沙番的孙子、亚希甘的儿子基大利作他们的省长。

zhì yú yóu dà guó shèng xià de mín ， jiù shì bā bǐ lún wáng ní bù jiǎ ní sā suǒ shèng xià de ， bā bǐ lún wáng lì le shā fān de sūn zi 、 yà xī gān de ér zi jī dà lì zuò tā men de shěng zhǎng 。

Còn về dân sự mà Nê-bu-cát-nết-sa đã chừa lại trong xứ Giu-đa, thì vua Ba-by-lôn đặt Ghê-đa-lia, con trai A-hi-cam, cháu Sa-phan, làm quan tổng đốc.

众军长和属他们的人听见巴比伦王立了基大利作省长，于是军长尼探雅的儿子以实玛利、加利亚的儿子约哈难、尼陀法人单户篾的儿子西莱雅、玛迦人的儿子雅撒尼亚，和属他们的人都到米斯巴见基大利。

zhòng jūn zhǎng hé shǔ tā men de rén tīng jiàn bā bǐ lún wáng lì le jī dà lì zuò shěng zhǎng ， yú shì jūn zhǎng ní tàn yǎ de ér zi yǐ shí mǎ lì 、 jiā lì yà de ér zi yuē hā nán 、 ní tuó fǎ rén dān hù miè de ér zi xī lái yǎ 、 mǎ jiā rén de ér zi yǎ sā ní yà ， hé shǔ tā men de rén dōu dào mǐ sī bā jiàn jī dà lì 。

Khi các quan tướng tức là ỗch-ma-ên, con trai Nê-tha-nia, Giô-ha-nan, con trai Ca-rê-át, Sê-ra-gia, con trai Tan-hu-mết ở Nê-tô-phát và Gia-a-xa-nia, con trai của Ma-ca-thít, và những quân lính họ, đều hay rằng vua Ba-by-lôn đã đặt Ghê-đa-lia làm quan tổng đốc, thì họ bèn đi đến người tại Mích-ba.

基大利向他们和属他们的人起誓说：「你们不必惧怕迦勒底臣仆，只管住在这地服事巴比伦王，就可以得福。」

jī dà lì xiàng tā men hé shǔ tā men de rén qǐ shì shuō ：「 nǐ men bú bì jù pà jiā lè dǐ chén pú ， zhǐ guǎn zhù zài zhè dì fú shì bā bǐ lún wáng ， jiù kě yǐ dé fú 。」

Ghê-đa-lia thề với chúng và với quân lính của chúng rằng: Chớ sợ những tôi tớ của Canh-đê. Hãy ở trong xứ, thần phục vua Ba-by-lôn, thì các ngươi sẽ được bình an.

七月间，宗室以利沙玛的孙子、尼探雅的儿子以实玛利带着十个人来，杀了基大利和同他在米斯巴的犹大人与迦勒底人。

qī yuè jiān ， zōng shì yǐ lì shā mǎ de sūn zi 、 ní tàn yǎ de ér zi yǐ shí mǎ lì dài zhe shí gè rén lái ， shā le jī dà lì hé tóng tā zài mǐ sī bā de yóu dà rén yǔ jiā lè dǐ rén 。

Nhưng tháng bảy, ỗch-ma-ên, con trai Nê-tha-nia, cháu Ê-li-sa-ma, về dòng dõi vua, đến tại Mích-ba, có mười người đi theo, đánh Ghê-đa-lia, và giết người luôn với người Giu-đa và người Canh-đê ở với người.

于是众民，无论大小，连众军长；因为惧怕迦勒底人，都起身往埃及去了。

yú shì zhòng mín ， wú lùn dà xiǎo ， lián zhòng jūn zhǎng ； yīn wèi jù pà jiā lè dǐ rén ， dōu qǐ shēn wǎng āi jí qù le 。

Cả dân sự, từ nhỏ đến lớn, và những quan tướng, bèn chổi dậy, đi đến xứ Ê-díp-tô, bởi vì sợ người Canh-đê báo thù.

犹大王约雅斤被掳后三十七年，巴比伦王以未·米罗达元年十二月二十七日，使犹大王约雅斤抬头，提他出监；

yóu dà wáng yuē yǎ jīn bèi lǔ hòu sān shí qī nián ， bā bǐ lún wáng yǐ wèi · mǐ luó dá yuán nián shí èr yuè èr shí qī rì ， shǐ yóu dà wáng yuē yǎ jīn tái tóu ， tí tā chū jiān ；

Năm thứ ba mươi bảy từ khi Giê-hô-gia-kin, vua Giu-đa, phải giam, ngày hai mươi bảy tháng mười hai, Ê-vinh-mê-rô-đác, vua Ba-by-lôn, năm đầu tức vị, tha cho Giê-hô-gia-kin, vua Giu-đa, ra khỏi ngục.

又对他说恩言，使他的位高过与他一同在巴比伦众王的位，

yòu duì tā shuō ēn yán ， shǐ tā de wèi gāo guò yǔ tā yì tóng zài bā bǐ lún zhòng wáng de wèi ，

Người nói với Giê-hô-gia-kin lời hòa nhã, và đặt ngôi người cao hơn ngôi các vua đồng với người tại Ba-by-lôn.

给他脱了囚服。他终身常在巴比伦王面前吃饭。

gěi tā tuō le qiú fú 。 tā zhōng shēn cháng zài bā bǐ lún wáng miàn qián chī fàn 。

Người biểu lột áo tù của Giê-hô-gia-kin, và cho người ăn đồng bàn với mình trọn đời người.

王赐他所需用的食物，日日赐他一分，终身都是这样。

wáng cì tā suǒ xū yòng de shí wù ， rì rì cì tā yì fēn ， zhōng shēn dōu shì zhè yàng 。

Lại trọn đời người, vua hằng ngày lo phù cấp lương thực cho người.