Ê-XƠ-TÊ 2

这事以后，亚哈随鲁王的忿怒止息，就想念瓦实提和她所行的，并怎样降旨办她。

zhè shì yǐ hòu ， yà hā suí lǔ wáng de fèn nù zhǐ xī ， jiù xiǎng niàn wǎ shí tí hé tā suǒ xíng de ， bìng zěn yàng jiàng zhǐ bàn tā 。

Sau các việc ấy, khi cơn thạnh nộ vua A-suê-ru đã nguôi lại, thì người bèn nhớ lại Vả-thi, và việc nàng đã làm, cùng sự đã chỉ định cho nàng.

于是王的侍臣对王说：「不如为王寻找美貌的处女。

yú shì wáng de shì chén duì wáng shuō ：「 bù rú wèi wáng xún zhǎo měi mào de chǔ nǚ 。

Các cận thần vua thưa rằng: Khá tìm cho vua những nữ đồng trinh tốt đẹp;

王可以派官在国中的各省招聚美貌的处女到书珊城 的女院，交给掌管女子的太监希该，给她们当用的香品。

wáng kě yǐ pài guān zài guó zhōng de gè shěng zhāo jù měi mào de chǔ nǚ dào shū shān chéng de nǚ yuàn ， jiāo gěi zhǎng guǎn nǚ zǐ de tài jian xī gāi ， gěi tā men dāng yòng de xiāng pǐn 。

và xin vua hãy sai khiến những quan đi khắp các tỉnh của nước vua, nhóm hiệp hết thảy nữ đồng trinh tốt đẹp, đến Su-sơ, là kinh đô, dẫn vào hậu cung, và giao phó cho Hê-gai, hoạn quan của vua, thái giám những cung phi; rồi phát cho chúng những hương phẩm cần dùng cho sự tẩy uế;

王所喜爱的女子可以立为王后，代替瓦实提。」王以这事为美，就如此行。

wáng suǒ xǐ ài de nǚ zǐ kě yǐ lì wèi wáng hòu ， dài tì wǎ shí tí 。」 wáng yǐ zhè shì wèi měi ， jiù rú cǐ xíng 。

hễ con gái trẻ nào được đẹp lòng vua khá lập làm hoàng hậu thế cho Vả-thi. Lời ấy đẹp lòng vua; vua bèn làm như vậy.

书珊城有一个犹大人，名叫末底改，是便雅悯人基士的曾孙，示每的孙子，睚珥的儿子。

shū shān chéng yǒu yí gè yóu dà rén ， míng jiào mò dǐ gǎi ， shì biàn yǎ mǐn rén jī shì de zēng sūn ， shì měi de sūn zi ， yá ěr de ér zi 。

ỳ tại kinh đô Su-sơ, có một người Giu-đa, tên là Mạc-đô-chê, con trai của Giai-rơ, cháu của Si-mê-i, chắt của Kích, người Bên-gia-min,

从前巴比伦王尼布甲尼撒将犹大王耶哥尼雅 和百姓从耶路撒冷掳去，末底改也在其内。

cóng qián bā bǐ lún wáng ní bù jiǎ ní sā jiāng yóu dà wáng yē gē ní yǎ hé bǎi xìng cóng yē lù sā lěng lǔ qù ， mò dǐ gǎi yě zài qí nèi 。

người bị bắt dẫn khỏi Giê-ru-sa-lem với những kẻ bị bắt làm phu tù đồng một lượt với Giê-cô-nia, vua Giu-đa, mà Nê-bu-cát-nết-sa, vua Ba-by-lô, đã bắt làm phu tù.

末底改抚养他叔叔的女儿哈大沙（后名以斯帖），因为她没有父母。这女子又容貌俊美；她父母死了，末底改就收她为自己的女儿。

mò dǐ gǎi fǔ yǎng tā shū shu de nǚ ér hā dà shā （ hòu míng yǐ sī tiē ）， yīn wèi tā méi yǒu fù mǔ 。 zhè nǚ zǐ yòu róng mào jùn měi ； tā fù mǔ sǐ le ， mò dǐ gǎi jiù shōu tā wèi zì jǐ de nǚ ér 。

Người bảo dưỡng Ha-đa-xa (tức Ê-xơ-tê) con gái của cậu mình, vì nàng không có cha mẹ. Người thiếu nữ ấy là tốt tươi hình dạng, đẹp đẽ dung nhan. Vậy, khi cha mẹ nàng đã qua đời rồi, Mạc-đô-chê nhận nàng làm con gái mình.

王的谕旨传出，就招聚许多女子到书珊城，交给掌管女子的希该；以斯帖也送入王宫，交付希该。

wáng de yù zhǐ chuán chū ， jiù zhāo jù xǔ duō nǚ zǐ dào shū shān chéng ， jiāo gěi zhǎng guǎn nǚ zǐ de xī gāi ； yǐ sī tiē yě sòng rù wáng gōng ， jiāo fù xī gāi 。

Xảy ra khi mạng lịnh của vua và chiếu chỉ người đã được rõ biết, khi có nhiều con gái trẻ đã nhóm hiệp tại kinh đô Su-sơ, giao phó cho Hê-gai chưởng quản, thì Ê-xơ-tê cũng được đem đến cung vua, giao phó cho Hê-gai, quan thái giám các cung phi.

希该喜悦以斯帖，就恩待她，急忙给她需用的香品和她所当得的分，又派所当得的七个宫女服事她，使她和她的宫女搬入女院上好的房屋。

xī gāi xǐ yuè yǐ sī tiē ， jiù ēn dài tā ， jí máng gěi tā xū yòng de xiāng pǐn hé tā suǒ dāng dé de fēn ， yòu pài suǒ dāng dé de qī gè gōng nǚ fú shì tā ， shǐ tā hé tā de gōng nǚ bān rù nǚ yuàn shàng hǎo de fáng wū 。

Con gái trẻ đó đẹp lòng Hê-gai và được ơn trước mặt người; người lật đật ban cho nàng những hương phẩm cần dùng sự tẩy uế, và những vật nhựt dụng của nàng, cùng cấp cho nàng bảy con gái tơ chọn lấy trong cung vua; đoạn Hê-gai dời nàng với các con gái tơ vào trong một cái phòng tốt nhất của cung phi tần.

以斯帖未曾将籍贯宗族告诉人，因为末底改嘱咐她不可叫人知道。

yǐ sī tiē wèi céng jiāng jí guàn zōng zú gào sù rén ， yīn wèi mò dǐ gǎi zhǔ fù tā bù kě jiào rén zhī dào 。

Ê-xơ-tê chẳng tỏ ra dân mình và quê hương mình; vì Mạc-đô-chê có dặn nàng đừng tỏ ra cho ai biết.

末底改天天在女院前边行走，要知道以斯帖平安不平安，并后事如何。

mò dǐ gǎi tiān tiān zài nǚ yuàn qián biān xíng zǒu ， yào zhī dào yǐ sī tiē píng ān bù píng ān ， bìng hòu shì rú hé 。

Mỗi ngày, Mạc-đô-chê đi dạo chơi trước sân của các cung phi tần, để cho biết Ê-xơ-tê có bằng yên chăng, và nàng sẽ ra thể nào.

众女子照例先洁净身体十二个月：六个月用没药油，六个月用香料和洁身之物。满了日期，然后挨次进去见亚哈随鲁王。

zhòng nǚ zǐ zhào lì xiān jié jìng shēn tǐ shí èr gè yuè ： liù gè yuè yòng mò yào yóu ， liù gè yuè yòng xiāng liào hé jié shēn zhī wù 。 mǎn le rì qī ， rán hòu āi cì jìn qù jiàn yà hā suí lǔ wáng 。

Mỗi con gái trẻ chiếu theo lệ định mà dọn mình cho tinh sạch trong mười hai tháng: sáu tháng dùng dầu một dược, sáu tháng dùng thuốc thơm, cùng những hương phẩm cần dùng về sự tẩy uế. Sau k” ấy đã mãn rồi, mỗi con gái trẻ theo phiên thứ mà đến cùng vua A-suê-ru.

女子进去见王是这样：从女院到王宫的时候，凡她所要的都必给她。

nǚ zǐ jìn qù jiàn wáng shì zhè yàng ： cóng nǚ yuàn dào wáng gōng de shí hòu ， fán tā suǒ yào de dōu bì gěi tā 。

Họ vào chầu vua như vầy: Phàm vật gì nàng muốn đem theo từ cung phi tần đến cung điện vua, thì họ liền ban cho.

晚上进去，次日回到女子第二院，交给掌管妃嫔的太监沙甲；除非王喜爱她，再提名召她，就不再进去见王。

wǎn shàng jìn qù ， cì rì huí dào nǚ zǐ dì èr yuàn ， jiāo gěi zhǎng guǎn fēi pín de tài jiān shā jiǎ ； chú fēi wáng xǐ ài tā ， zài tí míng zhào tā ， jiù bú zài jìn qù jiàn wáng 。

Buổi tối thì nàng đến, còn sớm mai trở về hầu cung thứ nhì, có Sa-ách-ga là hoạn quan của vua, thái giám các phi tần, coi sóc. Nàng không hề vào cung vua nữa, miễn là nàng đẹp ý vua, và được vua đòi tên mình.

末底改叔叔亚比孩的女儿，就是末底改收为自己女儿的以斯帖，按次序当进去见王的时候，除了掌管女子的太监希该所派定给她的，她别无所求。凡看见以斯帖的都喜悦她。

mò dǐ gǎi shū shū yà bǐ hái de nǚ ér ， jiù shì mò dǐ gǎi shōu wèi zì jǐ nǚ ér de yǐ sī tiē ， àn cì xù dāng jìn qù jiàn wáng de shí hòu ， chú le zhǎng guǎn nǚ zǐ de tài jian xī gāi suǒ pài dìng gěi tā de ， tā bié wú suǒ qiú 。 fán kàn jiàn yǐ sī tiē de dōu xǐ yuè tā 。

Khi phiên Ê-xơ-tê, con gái của A-bi-hai, cậu của Mạc-đô-chê, là người đã nhận nàng làm con, đã đến để đi vào cùng vua, thì nàng chẳng cầu xin gì hết, ngoại trừ điều Hê-gai, hoạn quan vua, thái-giam các phi tần, đã định cho. Ê-xơ-tê được ơn trước mặt mọi người thấy nàng.

亚哈随鲁王第七年十月，就是提别月，以斯帖被引入宫见王。

yà hā suí lǔ wáng dì qī nián shí yuè ， jiù shì tí bié yuè ， yǐ sī tiē bèi yǐn rù gōng jiàn wáng 。

Aáy vậy, E-xơ-tê được đưa đến cùng vua A-suê-ru trong cung vua, nhằm tháng mười (là tháng Tê-bết) năm thứ bảy đời người trị vì.

王爱以斯帖过于爱众女，她在王眼前蒙宠爱比众处女更甚。王就把王后的冠冕戴在她头上，立她为王后，代替瓦实提。

wáng ài yǐ sī tiē guò yú ài zhòng nǚ ， tā zài wáng yǎn qián méng chǒng ài bǐ zhòng chǔ nǚ gèng shèn 。 wáng jiù bǎ wáng hòu de guān miǎn dài zài tā tóu shàng ， lì tā wèi wáng hòu ， dài tì wǎ shí tí 。

Vua thương mến Ê-xơ-tê nhiều hơn các cung nữ khác, và nàng được ơn trước mặt vua hơn những người nữ đồng trinh; vua đội mão triều thiên trên đầu nàng, và lập nàng làm hoàng hậu thế cho Vả-thi.

王因以斯帖的缘故给众首领和臣仆设摆大筵席，又豁免各省的租税，并照王的厚意大颁赏赐。

wáng yīn yǐ sī tiē de yuán gù gěi zhòng shǒu lǐng hé chén pú shè bǎi dà yán xí ， yòu huō miǎn gè shěng de zū shuì ， bìng zhào wáng de hòu yì dà bān shǎng cì 。

Đoạn, vua bày một tiệc lớn đãi các quan trưởng và thần bộc mình, tức tiệc yến của bà Ê-xơ-tê; vua rộng tha thuế cho các tỉnh, và ban thưởng xứng đáng theo bực giàu sang của vua.

第二次招聚处女的时候，末底改坐在朝门。

dì èr cì zhāo jù chǔ nǚ de shí hòu ， mò dǐ gǎi zuò zài cháo mén 。

Khi các nữ đồng trinh hiệp lại lần thứ nhì, thì Mạc-đô-chê ngồi ở nơi cửa vua.

以斯帖照着末底改所嘱咐的，还没有将籍贯宗族告诉人；因为以斯帖遵末底改的命，如抚养她的时候一样。

yǐ sī tiē zhào zhe mò dǐ gǎi suǒ zhǔ fù de ， hái méi yǒu jiāng jí guàn zōng zú gào sù rén ； yīn wèi yǐ sī tiē zūn mò dǐ gǎi de mìng ， rú fǔ yǎng tā de shí hòu yí yàng 。

Ê-xơ-tê, y như lời Mạc-đô-chê đã dặn mình, không tỏ cho ai biết quê hương và tông tộc mình; vì Ê-xơ-tê làm theo điều Mạc-đô-chê dặn nàng, như khi nàng còn được bảo dưỡng nơi nhà người.

当那时候，末底改坐在朝门，王的太监中有两个守门的，辟探和提列，恼恨亚哈随鲁王，想要下手害他。

dāng nà shí hòu ， mò dǐ gǎi zuò zài cháo mén ， wáng de tài jian zhōng yǒu liǎng gè shǒu mén de ， pì tàn hé tí liè ， nǎo hèn yà hā suí lǔ wáng ， xiǎng yào xià shǒu hài tā 。

Trong các ngày đó, Mạc-đô-chê đang ngồi nơi cửa vua, có hai hoạn quan của vua, trong bọn kẻ giữ cửa, là Bích-than và Thê-rết, nổi giận toan mưu tra tay vào vua A-suê-ru.

末底改知道了，就告诉王后以斯帖。以斯帖奉末底改的名，报告于王；

mò dǐ gǎi zhī dào le ， jiù gào sù wáng hòu yǐ sī tiē 。 yǐ sī tiē fèng mò dǐ gǎi de míng ， bào gào yú wáng ；

Việc ấy thấu đến Mạc-đô-chê biết, người học lại cho hoàng hậu Ê-xơ-tê, bà Ê-xơ-tê nhân tên Mạc-đô-chê tâu lại cho vua.

究察这事，果然是实，就把二人挂在木头上，将这事在王面前写于历史上。

jiū chá zhè shì ， guǒ rán shì shí ， jiù bǎ èr rén guà zài mù tou shàng ， jiāng zhè shì zài wáng miàn qián xiě yú lì shǐ shàng 。

Người ta bèn tra hạch việc đó, thấy quả thật như vậy, rồi cả hai đều bị treo nơi cây hình; đoạn họ chép điều đó trong sách sử ký tại trước mặt vua.