ดาเนียล 5
伯沙撒王为他的一千大臣设摆盛筵,与这一千人对面饮酒。
bó shā sā wáng wèi tā de yì qiān dà chén shè bǎi shèng yán , yǔ zhè yì qiān rén duì miàn yǐn jiǔ 。
กษัตริย์เบลชัสซาร์ได้ทรงจัดการเลี้ยงใหญ่แก่เจ้านายหนึ่งพันคน และเสวยเหล้าองุ่นต่อหน้าคนหนึ่งพันนั้น
伯沙撒欢饮之间,吩咐人将他父 尼布甲尼撒从耶路撒冷殿中所掠的金银器皿拿来,王与大臣、皇后、妃嫔好用这器皿饮酒。
bó shā sā huān yǐn zhī jiān , fēn fù rén jiāng tā fù ní bù jiǎ ní sā cóng yē lù sā lěng diàn zhōng suǒ lüè de jīn yín qì mǐn ná lái , wáng yǔ dà chén 、 huáng hòu 、 fēi pín hǎo yòng zhè qì mǐn yǐn jiǔ 。
เมื่อเบลชัสซาร์ทรงลิ้มรสเหล้าองุ่นแล้ว จึงมีพระบัญชาให้นำภาชนะทองคำและเงินซึ่งเนบูคัดเนสซาร์ราชบิดาได้ทรงกวาดมาจากพระวิหารในกรุงเยรูซาเล็ม ออกมาให้กษัตริย์และเจ้านายของพระองค์ ทั้งพระสนมและนางห้ามจะได้ใช้ใส่เหล้าดื่ม
于是他们把耶路撒冷 神殿库房中所掠的金器皿拿来,王和大臣、皇后、妃嫔就用这器皿饮酒。
yú shì tā men bǎ yē lù sā lěng shén diàn kù fáng zhōng suǒ lüè de jīn qì mǐn ná lái , wáng hé dà chén 、 huáng hòu 、 fēi pín jiù yòng zhè qì mǐn yǐn jiǔ 。
เขาทั้งหลายจึงนำภาชนะทองคำซึ่งได้กวาดมาจากพระวิหาร คือพระนิเวศของพระเจ้าในกรุงเยรูซาเล็ม และกษัตริย์และเจ้านายของพระองค์ ทั้งพระสนมและนางห้ามก็ได้ดื่มจากภาชนะเหล่านั้น
他们饮酒,赞美金、银、铜、铁、木、石所造的神。
tā men yǐn jiǔ , zàn měi jīn 、 yín 、 tóng 、 tiě 、 mù 、 shí suǒ zào de shén 。
เขาทั้งหลายดื่มเหล้าองุ่นและสรรเสริญพระที่ทำด้วยทองคำ เงิน ทองสัมฤทธิ์ เหล็ก ไม้และหิน
当时,忽有人的指头显出,在王宫与灯台相对的粉墙上写字。王看见写字的指头
dāng shí , hū yǒu rén de zhǐ tou xiǎn chū , zài wáng gōng yǔ dēng tái xiāng duì de fěn qiáng shàng xiě zì 。 wáng kàn jiàn xiě zì de zhǐ tou
ในทันใดนั้น นิ้วมือคนได้ปรากฏขึ้น และเขียนลงที่ผนังของพระราชวังของกษัตริย์ตรงข้ามกับคันประทีป และกษัตริย์ก็ทอดพระเนตรมือที่เขียนนั้น
就变了脸色,心意惊惶,腰骨好像脱节,双膝彼此相碰,
jiù biàn le liǎn sè , xīn yì jīng huáng , yāo gǔ hǎo xiàng tuō jié , shuāng xī bǐ cǐ xiāng pèng ,
แล้วสีพระพักตร์ของกษัตริย์ก็เปลี่ยนไป พระดำริของพระองค์กระทำให้พระองค์ตกพระทัย พระเพลาก็อ่อนเปลี้ย พระชานุก็กระทบกัน
大声吩咐将用法术的和迦勒底人并观兆的领进来,对巴比伦的哲士说,谁能读这文字,把讲解告诉我,他必身穿紫袍,项带金链,在我国中位列第三。
dà shēng fēn fù jiāng yòng fǎ shù de hé jiā lè dǐ rén bìng guān zhào de lǐng jìn lái , duì bā bǐ lún de zhé shì shuō , shuí néng dú zhè wén zì , bǎ jiǎng jiě gào sù wǒ , tā bì shēn chuān zǐ páo , xiàng dài jīn liàn , zài wǒ guó zhōng wèi liè dì sān 。
กษัตริย์รับสั่งเสียงดัง ให้นำหมอดูและคนเคลเดีย และหมอดูฤกษ์ยามเข้ามาเฝ้า และกษัตริย์ตรัสกับพวกนักปราชญ์กรุงบาบิโลนว่า “ผู้ใดที่อ่านข้อเขียนนี้และแปลความให้เราได้ เราจะให้ผู้นั้นสวมเสื้อสีม่วง และสวมสร้อยคอทองคำ และเราจะตั้งให้เป็นอุปราชตรีในราชอาณาจักรของเรา”
于是王的一切哲士都进来,却不能读那文字,也不能把讲解告诉王。
yú shì wáng de yí qiè zhé shì dōu jìn lái , què bù néng dú nà wén zì , yě bù néng bǎ jiǎng jiě gào sù wáng 。
แล้วพวกนักปราชญ์ของกษัตริย์ก็เข้ามาทั้งหมด แต่เขาทั้งหลายอ่านข้อเขียน หรือแปลความหมายให้กษัตริย์ทรงทราบหาได้ไม่
伯沙撒王就甚惊惶,脸色改变,他的大臣也都惊奇。
bó shā sā wáng jiù shèn jīng huáng , liǎn sè gǎi biàn , tā de dà chén yě dōu jīng qí 。
แล้วกษัตริย์เบลชัสซาร์ก็ตกพระทัยมาก และสีพระพักตร์ของพระองค์ก็เปลี่ยนไป และเจ้านายทั้งหลายของพระองค์ก็สนเท่ห์
太后 因王和他大臣所说的话,就进入宴宫,说:「愿王万岁!你心意不要惊惶,脸面不要变色。
tài hòu yīn wáng hé tā dà chén suǒ shuō de huà , jiù jìn rù yàn gōng , shuō :「 yuàn wáng wàn suì ! nǐ xīn yì bú yào jīng huáng , liǎn miàn bú yào biàn sè 。
ด้วยเหตุพระวาทะของกษัตริย์และเจ้านายทั้งหลาย พระราชินีก็เสด็จเข้ามาในท้องพระโรงการเลี้ยง และพระราชินีทรงมีพระเสาวนีย์ว่า “โอ ข้าแต่กษัตริย์ ขอทรงพระเจริญเป็นนิตย์ ขอพระองค์อย่าได้ตกพระทัย หรือให้สีพระพักตร์ของพระองค์เปลี่ยนไป
在你国中有一人,他里头有圣神的灵,你父在世的日子,这人心中光明,又有聪明智慧,好像神的智慧。你父尼布甲尼撒王,就是王的父,立他为术士、用法术的,和迦勒底人,并观兆的领袖。
zài nǐ guó zhōng yǒu yì rén , tā lǐ tou yǒu shèng shén de líng , nǐ fù zài shì de rì zi , zhè rén xīn zhōng guāng míng , yòu yǒu cōng ming zhì huì , hǎo xiàng shén de zhì huì 。 nǐ fù ní bù jiǎ ní sā wáng , jiù shì wáng de fù , lì tā wèi shù shì 、 yòng fǎ shù de , hé jiā lè dǐ rén , bìng guān zhào de lǐng xiù 。
ในราชอาณาจักรของพระองค์มีชายคนหนึ่ง มีวิญญาณของพระผู้บริสุทธิ์ในตัว ในครั้งรัชกาลของพระชนก ความสว่าง ความเข้าใจ และปัญญา เหมือนปัญญาของพระ ได้มีประจำอยู่ที่ชายคนนี้ และกษัตริย์เนบูคัดเนสซาร์พระชนกของพระองค์ คือกษัตริย์พระชนกของพระองค์ ได้ทรงแต่งตั้งให้เขาเป็นประธานใหญ่ของพวกโหร หมอดู คนเคลเดีย และหมอดูฤกษ์ยาม
在他里头有美好的灵性,又有知识聪明,能圆梦,释谜语,解疑惑。这人名叫但以理,尼布甲尼撒王又称他为伯提沙撒,现在可以召他来,他必解明这意思。」
zài tā lǐ tou yǒu měi hǎo de líng xìng , yòu yǒu zhī shi cōng ming , néng yuán mèng , shì mí yǔ , jiě yí huò 。 zhè rén míng jiào dàn yǐ lǐ , ní bù jiǎ ní sā wáng yòu chēng tā wèi bó tí shā sā , xiàn zài kě yǐ zhào tā lái , tā bì jiě míng zhè yì sī 。」
เพราะว่าดาเนียล ซึ่งกษัตริย์ประทานนามว่า เบลเทชัสซาร์ มีวิญญาณเลิศ มีความรู้และความเข้าใจที่จะแก้ความฝัน แก้ปริศนาและแก้ปัญหาต่างๆ บัดนี้ทรงเรียกดาเนียลให้เข้ามาเฝ้า แล้วเขาก็จะแปลความหมายถวายพระองค์”
但以理就被领到王前。王问但以理说:「你是被掳之犹大人中的但以理吗?就是我父王从犹大掳来的吗?
dàn yǐ lǐ jiù bèi lǐng dào wáng qián 。 wáng wèn dàn yǐ lǐ shuō :「 nǐ shì bèi lǔ zhī yóu dà rén zhōng de dàn yǐ lǐ ma ? jiù shì wǒ fù wáng cóng yóu dà lǔ lái de ma ?
เขาจึงนำดาเนียลเข้ามาเฝ้ากษัตริย์ กษัตริย์ตรัสถามดาเนียลว่า “ท่านคือดาเนียลคนนั้นในพวกที่ถูกกวาดเป็นเชลยมาจากประเทศยูดาห์ ที่กษัตริย์เสด็จพ่อของเรานำมาจากยูดาห์หรือ
我听说你里头有神的灵,心中光明,又有聪明和美好的智慧。
wǒ tīng shuō nǐ lǐ tou yǒu shén de líng , xīn zhōng guāng míng , yòu yǒu cōng ming hé měi hǎo de zhì huì 。
เราได้ยินว่าท่านมีวิญญาณของพระในตัว และท่านมีความสว่าง ความเข้าใจและปัญญาเลิศประจำตัว
现在哲士和用法术的都领到我面前,为叫他们读这文字,把讲解告诉我,无奈他们都不能把讲解说出来。
xiàn zài zhé shì hé yòng fǎ shù de dōu lǐng dào wǒ miàn qián , wèi jiào tā men dú zhè wén zì , bǎ jiǎng jiě gào sù wǒ , wú nài tā men dōu bù néng bǎ jiǎng jiě shuō chū lái 。
บัดนี้ เราให้พวกนักปราชญ์ พวกหมอดูมาเข้าเฝ้า เพื่อให้อ่านข้อความนี้ และแปลความหมายให้เรา แต่เขาแปลความหมายของเรื่องราวนี้ไม่ได้
我听说你善于讲解,能解疑惑;现在你若能读这文字,把讲解告诉我,就必身穿紫袍,项戴金链,在我国中位列第三。」
wǒ tīng shuō nǐ shàn yú jiǎng jiě , néng jiě yí huò ; xiàn zài nǐ ruò néng dú zhè wén zì , bǎ jiǎng jiě gào sù wǒ , jiù bì shēn chuān zǐ páo , xiàng dài jīn liàn , zài wǒ guó zhōng wèi liè dì sān 。」
แต่เราได้ยินว่าท่านให้คำแปลและแก้ปัญหาได้ บัดนี้ถ้าท่านอ่านข้อความและแปลความหมายให้ได้ จะให้ท่านสวมเสื้อสีม่วง และสวมสร้อยคอทองคำ และจะตั้งท่านให้เป็นอุปราชตรีในราชอาณาจักร”
但以理在王面前回答说:「你的赠品可以归你自己,你的赏赐可以归给别人;我却要为王读这文字,把讲解告诉王。
dàn yǐ lǐ zài wáng miàn qián huí dá shuō :「 nǐ de zèng pǐn kě yǐ guī nǐ zì jǐ , nǐ de shǎng cì kě yǐ guī gěi bié rén ; wǒ què yào wèi wáng dú zhè wén zì , bǎ jiǎng jiě gào sù wáng 。
แล้วดาเนียลกราบทูลต่อพระพักตร์กษัตริย์ว่า “ขอทรงเก็บของพระราชทานไว้กับพระองค์เถิด และขอทรงพระราชทานรางวัลแก่ผู้อื่น ฝ่ายข้าพระองค์จะขออ่านข้อเขียนถวายกษัตริย์ และถวายคำแปลความหมายให้พระองค์ทรงทราบ
王啊,至高的 神曾将国位、大权、荣耀、威严赐与你父尼布甲尼撒;
wáng a , zhì gāo de shén céng jiāng guó wèi 、 dà quán 、 róng yào 、 wēi yán cì yǔ nǐ fù ní bù jiǎ ní sā ;
โอ ข้าแต่กษัตริย์ พระเจ้าสูงสุดได้ทรงประทานพระราชอาณาจักร ความยิ่งใหญ่และสง่าราศี และเกียรติยศแด่เนบูคัดเนสซาร์ราชบิดาของพระองค์
因 神所赐他的大权,各方、各国、各族的人都在他面前战兢恐惧。他可以随意生杀,随意升降。
yīn shén suǒ cì tā de dà quán , gè fāng 、 gè guó 、 gè zú de rén dōu zài tā miàn qián zhàn jīng kǒng jù 。 tā kě yǐ suí yì shēng shā , suí yì shēng jiàng 。
และเพราะความยิ่งใหญ่ซึ่งพระองค์ประทานแก่เนบูคัดเนสซาร์ บรรดาชนชาติ ประชาชาติทั้งปวง และภาษาทั้งหลายจึงได้สั่นสะท้านและเกรงขามต่อพระพักตร์พระราชบิดา พระองค์จะทรงประหารผู้ใดก็ทรงประหารเสีย หรือทรงให้ผู้ใดดำรงชีวิตอยู่ก็ทรงให้ดำรงชีวิต พระองค์จะทรงแต่งตั้งผู้ใดก็ทรงแต่งตั้ง พระองค์จะทรงกระทำให้ผู้ใดด้อยลงพระองค์ก็ทรงกระทำ
但他心高气傲,灵也刚愎,甚至行事狂傲,就被革去王位,夺去荣耀。
dàn tā xīn gāo qì ào , líng yě gāng bì , shèn zhì xíng shì kuáng ào , jiù bèi gé qù wáng wèi , duó qù róng yào 。
แต่เมื่อพระทัยของพระบิดาผยองขึ้น ฝ่ายจิตวิญญาณของพระองค์ก็แข็งกระด้างไป จึงทรงประกอบกิจด้วยความเห่อเหิม พระเจ้าทรงถอดพระองค์จากราชบัลลังก์ และทรงริบสง่าราศีของพระองค์ไปเสีย
他被赶出离开世人,他的心变如兽心,与野驴同居,吃草如牛,身被天露滴湿,等他知道至高的 神在人的国中掌权,凭自己的意旨立人治国。
tā bèi gǎn chū lí kāi shì rén , tā de xīn biàn rú shòu xīn , yǔ yě lǘ tóng jū , chī cǎo rú niú , shēn bèi tiān lù dī shī , děng tā zhī dào zhì gāo de shén zài rén de guó zhōng zhǎng quán , píng zì jǐ de yì zhǐ lì rén zhì guó 。
พระเจ้าทรงขับไล่เนบูคัดเนสซาร์ไปจากบุตรทั้งหลายของมนุษย์ และทรงกระทำให้พระทัยของพระองค์ท่านเป็นเหมือนใจสัตว์ป่า และทรงให้อยู่กับลาป่า ทรงให้หญ้าเสวยเหมือนวัว และพระกายของพระองค์ท่านก็เปียกน้ำค้างจากฟ้าสวรรค์ จนกว่าพระองค์รู้ว่าพระเจ้าสูงสุดทรงปกครองราชอาณาจักรของมนุษย์ และทรงแต่งตั้งผู้ที่พระองค์จะทรงปรารถนาให้ปกครอง
伯沙撒啊,你是他的儿子 ,你虽知道这一切,你心仍不自卑,
bó shā sā a , nǐ shì tā de ér zi , nǐ suī zhī dào zhè yí qiè , nǐ xīn réng bú zì bēi ,
โอ ข้าแต่เบลชัสซาร์ พระองค์เป็นราชโอรส แม้พระองค์ทรงทราบเช่นนี้ทั้งสิ้นแล้วก็มิได้ถ่อมพระทัย
竟向天上的主自高,使人将他殿中的器皿拿到你面前,你和大臣、皇后、妃嫔用这器皿饮酒。你又赞美那不能看、不能听、无知无识、金、银、铜、铁、木、石所造的神,却没有将荣耀归与那手中有你气息,管理你一切行动的 神。
jìng xiàng tiān shàng de zhǔ zì gāo , shǐ rén jiāng tā diàn zhōng de qì mǐn ná dào nǐ miàn qián , nǐ hé dà chén 、 huáng hòu 、 fēi pín yòng zhè qì mǐn yǐn jiǔ 。 nǐ yòu zàn měi nà bù néng kàn 、 bù néng tīng 、 wú zhī wú shí 、 jīn 、 yín 、 tóng 、 tiě 、 mù 、 shí suǒ zào de shén , què méi yǒu jiāng róng yào guī yǔ nà shǒu zhōng yǒu nǐ qì xī , guǎn lǐ nǐ yí qiè xíng dòng de shén 。
แต่ทรงยกองค์พระองค์ขึ้นสู้กับองค์พระผู้เป็นเจ้าแห่งสวรรค์ และทรงให้นำภาชนะแห่งพระนิเวศของพระองค์มาต่อพระพักตร์พระองค์ แล้วพระองค์ พวกเจ้านายของพระองค์ พระสนม และนางห้ามของพระองค์ก็ดื่มเหล้าองุ่นจากภาชนะเหล่านั้น และพระองค์ทรงสรรเสริญพระที่ทำด้วยเงิน ทองคำ ทองสัมฤทธิ์ เหล็ก ไม้ และหิน ซึ่งจะดูหรือฟัง หรือรู้เรื่องก็ไม่ได้ แต่พระองค์มิได้ถวายพระเกียรติแด่พระเจ้าซึ่งลมปราณของพระองค์อยู่ในพระหัตถ์ของพระองค์ และทางทั้งสิ้นของพระองค์ก็ขึ้นอยู่กับพระองค์
因此从 神那里显出指头来写这文字。
yīn cǐ cóng shén nà lǐ xiǎn chū zhǐ tou lái xiě zhè wén zì 。
จึงมีมือซึ่งรับใช้มาจากพระพักตร์ได้จารึกข้อเขียนนี้ลงไว้
「所写的文字是:『弥尼,弥尼,提客勒,乌法珥新。』
「 suǒ xiě de wén zì shì :『 mí ní , mí ní , tí kè lè , wū fǎ ěr xīn 。』
ต่อไปนี้เป็นข้อเขียนที่จารึกไว้ คือ เมเน เมเน เทเคล และ ฟารสิน
讲解是这样:弥尼,就是 神已经数算你国的年日到此完毕。
jiǎng jiě shì zhè yàng : mí ní , jiù shì shén yǐ jīng shù suàn nǐ guó de nián rì dào cǐ wán bì 。
ต่อไปนี้เป็นคำไขเรื่องราวนั้น เมเน พระเจ้าได้ทรงคำนวณวาระแห่งราชอาณาจักรของพระองค์ไว้แล้ว และทรงนำราชอาณาจักรนั้นมาถึงสิ้นสุด
提客勒,就是你被称在天平里,显出你的亏欠。
tí kè lè , jiù shì nǐ bèi chēng zài tiān píng lǐ , xiǎn chū nǐ de kuī qiàn 。
เทเคล พระองค์ได้ถูกชั่งในตราชู ทรงเห็นว่ายังขาดอยู่
毗勒斯 ,就是你的国分裂,归与米底亚人和波斯人。」
pí lè sī , jiù shì nǐ de guó fēn liè , guī yǔ mǐ dǐ yà rén hé bō sī rén 。」
เปเรส ราชอาณาจักรของพระองค์ถูกแบ่งออกให้แก่คนมีเดีย และคนเปอร์เซีย”
伯沙撒下令,人就把紫袍给但以理穿上,把金链给他戴在颈项上,又传令使他在国中位列第三。
bó shā sā xià lìng , rén jiù bǎ zǐ páo gěi dàn yǐ lǐ chuān shàng , bǎ jīn liàn gěi tā dài zài jǐng xiàng shàng , yòu chuán lìng shǐ tā zài guó zhōng wèi liè dì sān 。
แล้วเบลชัสซาร์ก็ทรงบัญชาและเขาได้ให้ดาเนียลสวมเสื้อสีม่วง และให้สวมสร้อยคอทองคำ และทรงให้ประกาศเกี่ยวกับเรื่องของท่านว่า ท่านได้เป็นอุปราชตรีในราชอาณาจักร
当夜,迦勒底王伯沙撒被杀。
dāng yè , jiā lè dǐ wáng bó shā sā bèi shā 。
ในคืนวันนั้นเอง เบลชัสซาร์กษัตริย์คนเคลเดียก็ทรงถูกประหาร
米底亚人大流士年六十二岁,取了迦勒底国。
mǐ dǐ yà rén dà liú shì nián liù shí èr suì , qǔ le jiā lè dǐ guó 。
และดาริอัสคนมีเดียก็ทรงรับราชอาณาจักร มีพระชนมายุหกสิบสองพรรษา
ทดสอบตัวเองในบทนี้
แบบทดสอบสั้น 10 คำ